KLÖTERIE

vertelde op 17 februari 2012 om 02:06 uur

Kent iemand de deze uitdrukking?
Nederduijtsche 18e eeuw.

Heeft het te maken met "KLOT"?
Maar we hebben ook aanwijzingen voor:
a. Schapen die afgrazen en bemesten voor
b. Runderen die op de "Klöterie" grazen.

"Klot" kan in het Nederduijtsch ook "BAUNKOHL" bijna steenkool aan de oppervlakte zijn....

"Die Klöterie" zien we als een toponiem.

Uw welwillende reactie zien we met belangstelling gaarne tegemoet,

met dank

Reacties (10)

jan van der biezen zei op 17 februari 2012 om 08:59 uur

in welke context wrrd het woord gebruikt of gevonden, geeft dat geen aanwijzing?
Groet en succes

Helena zei op 17 februari 2012 om 10:23 uur

In 'mijn' geval komt dit begrip voor in een (grond-verkoop) akte van 1677 en daarin als beschrijving waar het stuk grond gelegen was. Maar ook in onderzoek van vD8000 schijnt dit begrip dus voorgekomen te zijn. Min of meer in dezelfde streek ook.

Weliswaar speelt zich dit niet af in Brabant, maar mogelijk lezen linguistische experts hier ook mee ? :) en weten het woord toch ook aannemelijk uit te leggen.

In 'mijn' geval staat het als volgt (in de vertaling naar Hoog Duits) :
'Corst B. hat auf Grund eines Grundstückskaufs verkauft an Lenardt B.
ungefähr 3 Stück eingeseiltes Land
auf der Klöterie gelegen. enz. enz....Erklärt gegenüber dem Gericht am 9. Februar 1677.

Is het een toponiem en/of verwijst het naar waar het land voor gebruikt werd en/of beide? Zelf dacht ik aan het woord 'klot' wat in Peelland gebruikt wordt voor turf. Maar dit is zeker 60 km meer oostelijk gelegen, (over de grens Limburg/Duitsland) en mogelijk werd iets heel anders bedoeld. Deze vraag inmiddels ook voorgelegd bij onderzoekers in dat gebied. We wachten af..

Jan van den Oever zei op 18 februari 2012 om 11:04 uur

Van mijn verre achternicht in Duitsland, Sophie kreeg ik onderstaande verklaring: Die Begriffe *Klot* und *Klöterie* waren mir unbekannt. Im Etymologischen Wörterbuch der deutschen Sprache von KLUGE steht nichts. Im DUDEN *Geographische Namen in Deutschland* auch nicht. Ich habe rumgefragt und im Internet nachgesehen.

Was ich gefunden habe, schicke ich Dir separat als Anhang. Zusammengefasst bedeutet es, dass *Klot* verschiedene Bedeutungen hat. Es geht immer auf etwas Rundes zurück: Kloß, Klumpen, Kugel, Ball, Ackerscholle.

Ein Bauer/Landwirt wird hier auf dem Land auch *Klötentreter* genannt. Mein man meinte in seinem Herkunftsdorf wäre eine *Klöterei* ein kleiner Bauernhof. Es ist aber in Gegenden am Rhein auch eine Schlosserei oder Nagelschmiede.

In verschiedenen Online-Wörterbüchern habe ich für *Klöten* bzw. Synonym *Klüten* auch Torf und Braunkohle gefunden.

*Klöterie* kann also eine Wohnstätte mit Arbeitsplatz sein. Es kann aber auch ein Flurname sein. Man müsste den Kontext kennen und wissen, auf welche Gegend es sich bezieht. Und eine Zeitangabe wäre gut. Die deutschen Sprachwurzeln sind unterschiedlich. Sophie

van deursen 8000 zei op 18 februari 2012 om 14:00 uur

Conclusie:
Met dank aan Sophie, Oliver, en beiden Jannen,,,,

"Klöterie" kan dus voor verschillende zaken worden gebruikt. Het zal aldus dialect zijn en niet meer in het hedendaagse Hochdeutsch worden gebruikt.

Het grondstuk "die Klöterie" bij Gangelt kan aldus haar naam aan verschillende oorsprong hebben ontleend.

Hartelijk dank voor het meedenken.
Beste groet
Theo A

Sophie Nelke-Brauner zei op 18 februari 2012 om 17:24 uur

Noch ein Wort: Vielleicht gibt es auch in Gangelt einen Ortsheimatpfleger, der genauere Auskunft geben kann. Sophie

van deursen 8000 zei op 18 februari 2012 om 18:56 uur

Danke lieber Sophie aber das lasse ich an die Helena,,
Theo

Sophie Nelke-Brauner zei op 18 februari 2012 om 19:03 uur

Hallo Theo! Eine Anfrage an die Heinsberg-Liste habe ich vorhin gestellt. Sobald ich Antwort habe, leite ich diese weiter. Sophie

jan toirkens zei op 18 februari 2012 om 21:41 uur

Zal proberen nog een duit in het zakje te doen. Het klootspel, een soort petanque, werd steevast op een vaste plek gehouden, mogelijk dat zulks de oorsprong is?.

van deursen 8000 zei op 18 februari 2012 om 22:48 uur

Daaraan is gedacht, Beste Jan,
Maar petanque (Jeux de Boulles) lijkt in de streek waarom het gaat; in de 17e eeuw, Gangelt (Gulick) niet de juiste verklaring. Wat wel klopt is dat petanque ook wordt gespeeld met "klöten". Heel leuk,, maar in dit kader gaat deze vlieger niet op.
Was het in Walonië; zou ik uw aardige stelling op uw woord hebben gegeloofd.
Groeten en alaaf want ook bij u is het nu "Carnaval". (toch?)
Theo A

van deursen 8000 zei op 20 februari 2012 om 21:34 uur

We zijn er uit!
Dank Sophie !!
Een (voornamelijk) kleiakker vormt door vermenging van water met aarde, bij ploegen, eggen of cultiveren, KLÖTERS welke onmiddellijk klein geslagen dienden te worden voor dat de zon, deze klonters zo hard als stenen brandde en de akker onbewerkbaar maakten.
Die klonters (schollen) werden in het Gulickse "klöten" genoemd en dus de akkers waarop ze voor kwamen o.m. "klöterie" genoemd.

En dat schijnt te kloppen omdat zulke klonters op vette aarde, in de Peel ook Kleuters werden genoemd; Kleuters = klonjes = welke naam ook gegeven werd aan de resten, die men de om hygiënische reden, van melkvee moest verwijderen.

Dank Sophie,, en alle anderen.

Voor percelen zagen we deze uitdrukking in Gangelt, Heinsberg, Heidhausen, Birgelen, Jabeek, Schinveld en Richterich dus in het taalgebied (dialect) rondom het land van Overmaze e.o.

Einde onderwerp.

Reageer op dit verhaal

Heb je al een account? Log in met je gegevens.

Heb je nog geen account? Plaats zonder inloggen, of Registreer een account

Help spam voorkomen en los de volgende som op: