schutter

vertelde op 8 februari 2020 om 19:57 uur

Mijn betovergrootvader was in de jaren dertig v.d. 19e eeuw schutter kanonnier bij de Noordbrabantse mobiele schutterij. In 1833 lag hij gelegerd in de stad Naarden.
Ik vraag me nu af of hij opgeroepen was(hij had al lang een gezin), of dat dit vrijwillig was.
Bij voorbaat dank.

Reacties (7)

HenkD zei op 8 februari 2020 om 22:52 uur

Dag Norah,
Dat zal alles te maken hebben met de uitvoering de opera La Muette de Portici in Brussel. Dat was in 1830 en het begin van de Belgische opstand. Daarna volgde onder andere een mobilisatie, waarbij ook de schutters werden opgeroepen.
Je geeft te weinig gegevens om precies te kunnen zeggen -> wie, wat en waar.

Norah zei op 8 februari 2020 om 23:37 uur

Dag Henk,
Nu ik dat zo van je lees, weet ik het weer, ooit moeten leren.
Maar ik wil wel de gegevens doorgeven, ben toch onderhand een open boek met de familie;) >>>
Guilhelmus(Gieljam) van den Dungen 1788 Vught/ 1861 Sint-Michielsgestel. Wonend en werkend in Den Bosch(schoenmaker), getrouwd met Henrica Boom uit Oisterwijk. Kreeg 7 kinderen, bij de jongsten las ik zijn functie, vandaar.
Mvg.

Egbert zei op 9 februari 2020 om 12:47 uur

In het boek "Voorwaarts… mars!' Onderzoekgids voor defensie archieven betreffende Noord-Brabant 1588-1974 is hoofdstuk 3 gewijd aan schutterijen. Voor wie dat boek niet ter beschikking heeft hier een korte samenvatting:

Na 1814 werden de van ouds bestaande schutterijen, die de orde en rust moesten handhaven, uniform georganiseerd. Het waren plaatselijke instellingen. Gemeenten met meer dan 2.500 inwoners kenden een dienstdoende schutterij, in andere gemeenten kwam een rustende schutterij. Die laatste werd pas actief in geval van een aanval door een buitenlandse vijand.
De wet van 1827 bepaalde dat er op iedere 100 inwoners twee schutters moesten zijn.
De schutterijen waren ingedeeld in bannen. De eerste ban bestond uit ongehuwden of kinderloos gehuwden. Deze werden het eerst opgeroepen.
Alle Nederlandse mannen in de leeftijd van 18 tot 51 jaar kwamen voor de dienst van de schutterijen in aanmerking. Ontslag volgde na zeven jaar of het bereiken van 51 jaar. De gemeente moesten de dienstplichtigen inschrijven in een register. In 1827 kwam de leeftijd van schuttersplichtigen tussen 24 en 34 jaar te liggen. Er bestond een lotingsystem dat bepaalde wie tot de schuttersdienst verplicht werden. De dienst duurde 5 jaar, waarna men nog 5 jaar reservist was. Iemand die ingeloot was kon ruilen met iemand die niet ingeloot was (nummerverwisseling).

In geval van oorlog werden de dienstdoende en de rustende schutterijen gemobiliseerd: de mobiele schutterij. Ze werden aan het leger toegevoegd, maar mochten niet buiten de landsgrenzen worden ingezet. Ze konden wel buiten hun vestigingsplaats gelegerd worden. Dat gebeurde eenmaal, namelijk tijdens de Belgische Opstand van 1830-1839. De schutterijen uit heel Nederland werden toen opgeroepen en gelegerd in Noord-Brabant. Na de erkenning van België werd de oude situatie met dienstdoende en rustende schutterijen hersteld.

Gezien de schutterijen tijdens de Belgische Opstand gelegerd waren in Noord-Brabant is het onduidelijk waarom hij dan in Naarden gelegerd was.

Jovandeursen zei op 9 februari 2020 om 16:13 uur

dank U wel voor zulke verhalen.

Norah zei op 9 februari 2020 om 16:53 uur

In 1833 werd dochter Catharina Theodora in Den Bosch geboren, Guilielmus was toen 45 jaar oud en lag in Naarden. De vroedvrouw gaf ook haar geboorte aan.
Heb het opnieuw bestudeerd.

Norah zei op 9 februari 2020 om 17:02 uur

Vier maanden erna overleed dit meisje, vader was nog steeds in Naarden gelegerd. Zijn neef Jacobus gaf het overlijden aan.

Norah zei op 9 februari 2020 om 19:56 uur

Ik denk dat ik dat Naarden maar voor lief neem, wel bedankt allebei!

Reageer op dit verhaal

Heb je al een account? Log in met je gegevens.

Heb je nog geen account? Plaats zonder inloggen, of Registreer een account

Help spam voorkomen en los de volgende som op: