i

Dit verhaal gaat over:

Locatie: Oud en Nieuw Gastel
Periode: 1793 - 1795
Tags:

Brabant danste om de vrijheidsboom.

vertelde op 10 maart 2017 om 12:02 uur

Op 24 maart 1793 werd Oud-Gastel door de Staatse troepen veroverd. Er is toen een spotdicht gemaakt op de Vrijheidsboom die eerder in het dorp was opgericht.

Het spotdicht luidt:

„Dees muts is zonder hoofd, verbeeld de Franse Natie,
geen wortel heeft de boom, geplant uit desperatié,
geen hoofd of fondament, waar zal dit rijk in enden?
O, naar vooruitgesigt, in rampspoed en ellende".     

De maker van dit spotdicht is anoniem, maar waarschijnlijk was hij niet katholiek.

Kees Middelhoff schreef in het Bisdomblad van 13 januari 1989 een artikel over de Franse vrijheidsboom onder de titel “De invloed van Frankrijk op het Katholicisme in Nederland”. Daarin zei hij onder meer ongeveer het volgende:

Als er één deel van de Nederlandse bevolking met plezier gedanst heeft om de uit Frankrijk geïmporteerde Vrijheidsboom, dan waren het wel de katholieken.

De toenmalige pauselijke internuntius in Brussel, Brancadoro, die namens Rome toezicht diende te houden op de katholieken in het missiegebied van de Republiek, vluchtte bij de verovering van de Zuidelijke Nederlanden door de Fransen, naar Nederland.

Prompt wilde hij daar (1793) een brief laten voorlezen, waarin de ideeën van de Franse Revolutie als 'duivelswerk' werden voorgesteld. De geestelijkheid weigerde echter die brief van de kansels af voor te lezen. Toen de Franse revolutietroepen ook de Republiek dreigden te bezetten, vluchtte de nuntius naar Munster, vanwaar hij naar Rome een rapport stuurde, waarin hij voorspelde dat „..de verdwaasde katholieken in de Republiek, die God dankten voor de verlossing uit de slavernij, de gruwelen van kerkvervolging en guillotine wel spoedig zullen ervaren".

Als er óóit een pauselijke nuntius katholiek Nederland verkeerd heeft beoordeeld, dan was het wel deze Brancadoro. Want, waren twee eeuwen lang katholieken niet voor benoemingen in de Republiek der Zeven Provinciën in aanmerking gekomen, bij de oprichting van de Bataafse Republiek (1795) werden 30 van de 126 zetels in.de (eerste) volksvertegenwoordiging door katholieken bezet. Onder hen enkele priesters.

In het ook door Franse troepen bezette Breda werd na de Franse terugtrekking de vrijheidsboom op de Grote Markt omgehaald en werd een als vrijheidsboom opgetuigde galg verbrand. Vervolgens dansten de Bredase bevolking rond een 'oranjeboom'.     

Er is nog één vrijheidsboom (vrijheids-eik) uit de Franse tijd overgebleven, als enige in Nederland, en die staat tussen het ‘Trouwlaantje’ en het Raadhuis in Oisterwijk.

Deel dit verhaal op:
  • Pinterest
  • Tumblr
  • Toevoegen als favoriet
  • Afdrukken

Reageer op dit verhaal

Heb je al een account? Log in met je gegevens.

Heb je nog geen account? Plaats zonder inloggen, of Registreer een account

Help spam voorkomen en los de volgende som op:

Lees ook deze verhalen

vertelde op 13 september 2013 om 11:48 uur

Sociëteit Tot Nut en Vermaak 225 jaar jong

vertelde op 11 mei 2011 om 14:32 uur

De vesting Klundert