i

Dit verhaal gaat over:

Jaar: 1953
Tags:

en maakt ook deel uit van:

Atlas: Watersnoden

De Februariramp van 1953

vertelde op 20 juni 2011 om 16:19 uur

Bij de Sint-Ignatiusdijk onder Halsteren staat sinds 2003 een kunstwerk met 78 zinken rozen. Het is een monument voor de 78 slachtoffers van de Watersnood van 1953 in Halsteren en Lepelstraat.

In de nabijgelegen dorpen Fijnaart en Heijningen kwamen 76 inwoners om, en in Nieuw-Vossemeer 50. Dit zijn cijfers die doen denken aan enkele zwaar getroffen dorpen op de Zeeuwse en Zuidhollandse eilanden. Ze geven aan dat de Februariramp niet alleen daar toesloeg, maar ook in Brabants Westhoek. In totaal vonden hier 254 mensen de dood, van de 1.836 in heel Zuid-West-Nederland.

Stormvloed

Op de weerkaarten van vrijdag 30 januari 1953 was op de Atlantische Oceaan een zware storm te zien. Een stormveld van 1.000 kilometer lengte koerste via het noorden van Schotland richting Noordzee. Nog los van de normale eb- en vloedbeweging en van de aangekondigde springvloed, werd een enorme watermassa zuidwaarts opgestuwd.

Op zaterdagmiddag stond het water bij eb even hoog als normaal bij vloed. Bij het KNMI voorzagen de weerkundigen Postma en Bijvoet grote problemen voor de nacht van zaterdag 31 januari op zondag 1 februari. Zij deden een dringend verzoek om één van de radiozenders Hilversum 1 en 2 na middernacht in de lucht te houden.

Tevergeefs: zoals altijd ging na het Wilhelmus om 24.00 uur in Hilversum het licht uit. Rond die tijd bedroeg de waterstand in Vlissingen ruim 3 meter boven NAP en rond 03.30 uur was dat al 4,55 meter, mede als gevolg van de springvloed. Veel dijken in het zuidwesten bezweken onder dat geweld.

Op zo’n 90 plaatsen braken ze. Ruim 165.000 hectare land liep onder. Om 04.28 uur begon de ANP-telex op de krantenredacties te ratelen: bij Zwijndrecht sloeg er water over de ringdijk.

Even later meldde burgemeester Cor van der Hooft van het West-Brabantse Willemstad dat enkele polders daar volliepen. Ook was de stroom uitgevallen en begon het stadje onder te lopen. Helaas waren alle krantenredacties die nacht onbezet en begonnen de radio-uitzendingen van Hilversum 1 en 2 op zondag pas om 8 uur.

Pas toen vernam Nederland welke ramp zich ‘s nachts had voltrokken.

Een vroeg SOS

Toch was de ramp niet geheel onvoorzien. Het eerste SOS binnen het rampgebied kwam namelijk niet tijdens de rampnacht zelf, maar al veel eerder, in 1930 namelijk! Ingenieur W. Jos Rulkens van Provinciale Waterstaat Noord-Brabant schreef een alarmerend rapport over de staat van de West-Brabantse zee- èn binnendijken: die waren te laag en te zwak, en het onderhoud schoot hopeloos tekort.

Dat was al duidelijk geworden in 1906, 1911 en 1916. Hendrik Nijhoff, gemeenteopzichter van Fijnaart, bevestigde dat beeld: “De binnendijken waren totaal verwaarloosd als tweede waterkering. Er waren boeren die een mestput of een pulpkuil in het dijktalud hadden gegraven. En er waren overal tuintjes aangelegd door de bewoners van dijkhuizen. Geen polderbestuur dat daar iets tegen deed. En ook Provinciale Waterstaat liet het gebeuren.”

Helaas werd er niet naar deze signalen geluisterd, ook niet op landelijk niveau. Integendeel, in 1950 verlaagde de regering de post ‘kustverdediging’ in de begroting met 30% en in 1952 ging daar nog meer af vanwege een andere dreiging: de Russen...

 

Dit verhaal is vooral gebaseerd op het boek van Kees Slager, De ramp. Een reconstructie van de watersnood van 1953. (Amsterdam/Antwerpen 2003) 2e dr.

Deel dit verhaal op:
  • Pinterest
  • Tumblr
  • Toevoegen als favoriet
  • Afdrukken

Reacties (2)

-jMVu- zei op 13 maart 2013 om 13:44 uur

Lectori salutem,

Hebt u -om wat voor reden ook- interesse slachtoffers van deze ramp te vinden, dan kunt u via het project
* http://www.geni.com/projects/index/13850
hen wellicht ook 'koppelen' aan uw eigen stamboom en zo zien hoe 'dichtbij' deze ramp voor heel veel Nederlanders was.

Inmiddels hebben we al voor bijna 500 slachtoffers onderlinge familierelaties kunnen vastleggen, maar elke hulp e/o inbreng is daarbij welkom. Geni.com is een internationaal vrijwilligers-platform voor -amateur- genealogen, waar een klein team van Nederlandse gebruikers veel energie en tijd steekt in het verbeteren en vergroten van 'ons' nationale erfgoed in wat beoogt een grote, globale stamboom te worden.

We doen dat door de site aan te vullen met zo goed en zorgvuldig mogelijk gedocumenteerde vertegenwoordigers van onze geschiedenis, bijvoorbeeld met projecten die de stambomen van de eerste Nederlanders in New Amsterdam vastleggen of projecten die vertegenwoordigers van interesante ambachten en beroepen in een genealogische context plaatsen. U bent er welkom!

Met vriendelijke groet,
Jeannette.

Annemarie van Geloven bhic zei op 13 maart 2013 om 16:08 uur

@Jeannette, hartelijk dank voor uw oproep. Ik hoop dat veel forumbezoekers de weg naar de interessante genealogisch-historische projecten op dit <a href="http://www.geni.com/projects/index/13850" target="_blank">Geni.com platform</a> zullen vinden.

Reageer op dit verhaal

Heb je al een account? Log in met je gegevens.

Heb je nog geen account? Plaats zonder inloggen, of Registreer een account

Help spam voorkomen en los de volgende som op:

Lees ook deze verhalen

vertelde op 25 november 2009 om 16:47 uur

Werkendammers helpen in de nood (1953)

vertelde op 14 februari 2009 om 11:59 uur

Oslopark

vertelde op 14 januari 2013 om 09:59 uur

De Februari-ramp op Vrederust

vertelde op 5 februari 2009 om 14:11 uur

Watersnoodramp 1953 in Raamsdonksveer

vertelde op 9 juni 2011 om 12:31 uur

Lijden onder water

vertelde op 20 juni 2011 om 16:29 uur

De ramp in Halsteren, Fijnaart en Willemstad

vertelde op 20 juni 2011 om 16:32 uur

Na de ramp