i

Dit verhaal gaat over:

Locatie: Sint-Oedenrode
Tags:

De Joodse Gemeente te Sint-Oedenrode

vertelde op 18 september 2014 om 12:24 uur

Op het einde van de jaren 1930 woonde er te Sint-Oedenrode nog maar twee joodse gezinnen, dat van Jacob Koppens en dat van M. Cohen. In de negentiende eeuw waren er meer families, genoeg voor een eigen synagoge (1866) en een begraafplaats, aangelegd tussen 1803 en 1828 tussen Sint-Oedenrode en Schijndel.

Al in 1754 is er een akte waarin slager David Drievoet met meerdere getuigen voorkomt als “luiden van eer en van competente ouderdom, inwoondere van Sint-Oedenrode”. Joodse families die zich hier te Sint-Oedenrode in de loop van de tijd vestigden, waren o.a. Salomon Mosis, Lazarus Abraham, families Saxen, De Wit, Kloeten, Andriessen, Gompers. Wolf verkocht staatsloten en Schonings en Groenwoud waren borstelmakers.

De familie Schonings  woonde rond 1900 op de Borchmolendijk, nu huisnummer 11, en verhuisde later naar Kofferen, nu nummer 12. De familie had op beide adressen een borstelfabriek.

Ook Marcus Meijer Roest heeft in zijn jonge jaren hier in Sint-Oedenrode gewoond, als joodse godsdienstonderwijzer. Later is hij bekend geworden door zijn Duitse bewerking van de wetenschappelijke catalogus van de Bibliotheca Rosenthaliana der Amsterdamse universiteitsbibliotheek.

Bij het opblazen van de Hambrug op 11 mei 1940 wordt ook de synagoge beschadigd. Nog voordat de Duitse bezetter de synagoge in beslag kan nemen, wordt het gebouw verkocht. In het kader van de wederopbouw verbouwt de koper, Cornelis Thomassen, hoofd van de school te Olland, het pand tot twee winkelwoonhuizen. De stichtingssteen die bij de bouw van de synagoge was ingemetseld, is gelukkig door de heer G. Boleij veiliggesteld en bij de bouw van de nieuwe appartementen opnieuw ingemetseld in de muur op de plaats waar eens de synagoge stond.

Bronnen:
- Pater Dagobert Gooren ss.cc. in Heemschild 3 (1969), afl. 1, p. 10-12 en afl. 3, p. 38-39.
- G. L.Boley, in Heemschild 16 (1982), afl. 1, p. 12-21.
- N. Koomans in Heemschild 16 (1982), afl. 2, p. 25-28.
- Bep van Lieshout in Heemschild 34 (2000), afl. 4, p. 85-98.
Foto's: Collectie Jo van der kaay

Deel dit verhaal op:
  • Pinterest
  • Tumblr
  • Toevoegen als favoriet
  • Afdrukken

Reageer op dit verhaal

Heb je al een account? Log in met je gegevens.

Heb je nog geen account? Plaats zonder inloggen, of Registreer een account

Help spam voorkomen en los de volgende som op:

Lees ook deze verhalen

vertelde op 22 september 2009 om 11:44 uur

Joodse gemeenschap uitgeroeid

vertelde op 11 mei 2010 om 16:32 uur

Joden in Brabant