i

Directeur Rooise boterfabriek vermoord voor 8700 gulden

vertelde op 28 april 2017 om 12:00 uur

Het leek een overzichtelijke klus in 1919: je knevelt de directeur van boterfabriek St. Oda in Sint-Oedenrode, haalt de weekopbrengst uit de brandkas en verdeelt de poet. Maar de twee Amsterdamse boeven die deze slag wilden slaan, sneden de keel van de directeur door. Om hun daad te verdoezelen, wasten ze hun handen nog snel even met melk van de boterfabriek.

uit Udensche Courant 1919Deze twee criminelen, de 28-jarige Isaäk Brilleslijper en 33-jarige Salomon Lubig, waren op aanraden van de 19-jarige P. van de Wildenberg  vanuit de hoofdstad afgereisd naar Sint-Oedenrode.

Van de Wildenberg was nog niet zo lang geleden ontslagen bij de boterfabriek maar kende de gang van zaken daar maar al te goed. Hij wist te vertellen dat vrijdags na 17 uur het werkvolk uit de fabriek was vertrokken. Dan zou de directeur Hendrikus van Kruisdijk alleen zijn om het geld te verdelen. Ze hoefden alleen maar op het raam te kloppen en dan zou de directeur opendoen.  

Maar het loopt die 25ste april 1919 allemaal anders. Van de Wildenberg wijst de mannen de weg en blijft wachten. Van Kruisdijk doet de deur open voor het onverwachte bezoek en waarschijnlijk volgt er een worsteling. Daar gaat het al mis want volgens Van de Wildenberg was de directeur maar “een boertje die ze gemakkelijk konden overmannen”. Maar in plaats daarvan biedt de man hevig verzet. Tijdens deze schermutselingen haalt Brilleslijper zijn wang flink open (“de schuld van de barbier”, zegt hij later ter verdediging).

Groote gapende wond

uit Graafsche Courant 1919

Volgens de twee Amsterdammers hebben ze de directeur overvallen en vervolgens alleen over zijn polsen gesneden. Feit is dat de directeur later die avond wordt gevonden met “aan de voorzijde van den hals een groote gapende wonde over de geheele halsstreek en ten deel zeer diep.”  “Het koude en stijve lichaam van Kruisdijk” wordt dan ook aangetroffen in “een groote plas bloed”. Met daarbij een deel van het heft van een scheermes. Het mes van Brilleslijper.

Eenmaal op het spoor in Amsterdam vindt de politie kleding bij de twee mannen die - tot aan de onderbroek toe - vol bloedvlekken blijken te zitten. Het geld hebben ze zolang in bewaring gegeven bij anderen maar het net sluit zich al snel, mede dankzij het gevonden onderdeel van het mes, en een deel van een scheermesétui.

Verdwenen vingers

Tijdens de begrafenis is de kerk tot de nok gevuld, meldt de lokale krant. “En geen wonder, want de deelneming van de bevolking met het droevige uiteinde van den zoo braven en hooggeachten jongeling is algemeen en de woede tegen de laffe moordenaars is grenzenloos. Men heeft nu alle hoop dat zij thans hunne gerechte straf zullen ontvangen.” De rechtbank veroordeelt de Amsterdammers beide tot 15 jaar, Van de Wildenberg moet 12 jaar in de cel. Voor de criminelen is deze kwestie daarmee afgedaan terwijl voor de arme directeur van de boterfabriek het verhaal nog niet ten einde is. Door een misverstand over opsporingsmethodes verliest hij – ruim na zijn dood – ook nog zijn vingers (wordt vervolgd...).  

Deel dit verhaal op:
  • Pinterest
  • Tumblr
  • Toevoegen als favoriet
  • Afdrukken

Reacties (8)

René van Dongen zei op 22 mei 2017 om 18:28 uur

beste Marilou,
triest maar interessant verhaal.
zal veel impact gehad hebben in sint Oedenrode.
Jammer dat niet het hele krantenartikel op de site staat.
is dat nog te achterhalen?
groet,
René van Dongen dorp Zeeland

Marc Busio zei op 23 mei 2017 om 11:23 uur

Wellicht ten overvloede,

Het gebouw van die melkfabriek is behouden gebleven en biedt tegenwoordig onderdak aan een Chinees restaurant (!?). Met oorspronkelijke laad/losvloer en schoorsteen is het een zeer fraai voorbeeld van een zuivelfabriek waarvan er vroeger in N-Brabant vele tientallen stonden.

Marilou Nillesen
Marilou Nillesen bhic zei op 23 mei 2017 om 15:08 uur

Zeker niet ten overvloede, Marc, bedankt voor deze aanvulling. Bijzonder om te lezen dat het voormalig "plaats delict" nu een restaurant is.

En René, bedankt voor je reactie. je kunt deze (en meer artikelen) vinden via Delpher, de historische krantenbank. Als je op onderstaande link klikt, kom je meteen bij de verhalen terecht.

http://www.delpher.nl/nl/kranten/results?query=moord+directeur+sint+oedenrode&facets%5Bperiode%5D%5B%5D=2%7C20e_eeuw%7C1910-1919%7C1919%7C&page=1&coll=ddd

Willie Damen van de Mosselaer zei op 23 mei 2017 om 20:10 uur
Hans Hendriks zei op 22 juni 2017 om 17:21 uur

Voor complete krantenartikelen:
zie de site van Cubra.nl onder:
Laffe moord te St. Oedenrode - Drie krantenartikelen

Marilou Nillesen
Marilou Nillesen bhic zei op 23 juni 2017 om 08:57 uur

Bedankt Willie en Hans, dat zijn inderdaad interessante aanvullingen om hier te vermelden. En wat een bijzondere foto's zitten er in het verhaal dat op Cubra staat. Hieronder een direct linkje naar het verhaal:

http://www.cubra.nl/sjep/feestvanvroeger/feestvanvroeger4/feest4105stoedenrodeBartBeex.htm

Willie Damen van de Mosselaer zei op 23 juni 2017 om 09:41 uur

Ook Bep van Lieshout heeft in Heemschild maart 2000 nummer 1
Drie maandelijkse uitgave van de Heemkundige Kring ‘De Oude Vrijheid’ te Sint-Oedenrode, over de roofmoord een zeer interessant artikel geschreven aangevuld met foto’s.

Marilou Nillesen
Marilou Nillesen bhic zei op 23 juni 2017 om 10:04 uur

Bedankt voor de tip, Willie; dan slaan we die er ook even op na.

Reageer op dit verhaal

Heb je al een account? Log in met je gegevens.

Heb je nog geen account? Plaats zonder inloggen, of Registreer een account

Help spam voorkomen en los de volgende som op:

Lees ook deze verhalen

vertelde op 7 augustus 2009 om 15:58 uur

Moord in Hotel Erica

vertelde op 17 januari 2009 om 12:02 uur

Moord in de zuivelfabriek