i

Dubbelcrash: Franse Halifaxes op De Veluwepeel

vertelde op 24 oktober 2012 om 16:40 uur

Op de late avond van 7 februari 1945 stortten in Asten opnieuw twee Halifax bommenwerpers neer, ditmaal van het 347 Squadron, een squadron van de Free France Air Forces. Ze waren op weg voor een bombardement op Goch. Dankzij de jarenlange naspeuringen van A.J. van Lingen uit Nistelrode is het mogelijk de dramatische gebeurtenissen van die nacht te reconstrueren.

Rond 22.30 uur werd een Halifax III met de codering NA-260 neergeschoten door een Duitse nachtjager, gevlogen door Hptm Gerhard Raht van I/NJG 2. Die nacht schoot Raht zes bommenwerpers uit de lucht.

Het toestel vol bommen explodeerde in de lucht boven het bos bij Café De Vos, waardoor de brokstukken over een gebied van vele honderden meters verspreid raakten.

De volledige bemanning, op één man na, kwam bij deze explosie om. Die ene was navigator Capt Stanislas, die uit het toestel werd geslingerd en veilig per parachute wist te landen. Ook de boordschutter in de voorste geschutskoepel was met koepel en al uit het ontploffende vliegtuig geblazen. Hij werd de volgende ochtend vroeg gevonden met een weliswaar ontplooide maar ook ernstig beschadigde parachute. De man zelf was zwaargewond. Deze S/Lt Corentin Pierre Marie Rognant overleed enkele uren later in het ziekenhuis in Weert.

De anderen stierven in de explosie: Adj chef Jean-Marie Georges Aulen, piloot (32); Sgt chef Henri André Berdeaux, radiotelegrafist (25); Sgt Roger Victor Emile Bordelais, boordschutter (23); Sgt Maurice Jules Auguste Bordier, boordschutter (30) en Sgt chef Raymond Gaston Patry, boordwerktuigkundige (30). Ze werden aanvankelijk allemaal in Woensel begraven, maar na de oorlog overgebracht naar lokale kerkhoven in Frankrijk. Bordier werd herbegraven op het Frans Militair Kerkhof in Kapelle en Rognant op de erebegraafplaats in Swartbroek (Limburg).

Het 347 squadron was een volledig Frans squadron binnen de RAF. De Fransen zelf noemden dit bommenwerpereskader ook Groupe de bombardement I/25 “Tunisie”. De andere Halifax, de NA-197, werd volgens de radiotelegrafist Brillard door dezelfde jager geraakt als waardoor de NA260 was neergeschoten. De brandstoftanks vatten vlam en gezagvoerder Pelliot gaf zijn bemanning bevel te springen. De piloot bleef echter op zijn post om het vliegtuig zo lang mogelijk in de lucht te houden. Daardoor konden vier man zich nog in veiligheid te brengen.

Het toestel boorde zich uiteindelijk meters diep in de grond achter de boerderij van Frans Maas, de “Veluwe”. De piloot, Sgt chef Jean-Marie Aristide Bagot (27), en de boordschutter, Sgt Paul Marie J. Le Mihouard (23), vonden in die diepe krater echter hun graf. Hun lichamen zijn nooit geborgen, zodat zij officieel nog steeds als vermist staan geboekstaafd. Bijna een week na de crash, op 13 februari, werd een eind verderop van de inslagkrater het lijk gevonden van Capt Bernard Louis Henri Pelliot (31), de navigator en gezagvoerder van deze tweede Halifax. In de buurt lag zijn parachute die maar ten dele was opengegaan. Waarschijnlijk was hij te laat geweest om nog veilig te kunnen springen.

De vier overlevenden van deze tweede crash waren Adj Moll, boordwerktuigkundige; Lt Rollet, bommenrichter; S/C Brillard, radiotelegrafist en Adj Loiselot, staartschutter. Brillard kwam in december 1945 terug naar Nederland met een delegatie van het Franse Rode Kruis. 

Hij wilde zien of de crashlokatie, het ongemarkeerde graf van twee van zijn kameraden, niet op een of andere manier aangeduid zou kunnen worden. Met behulp van kapelaan Janssens uit Nederweert en leden van Jong Nederland, afd. Nederweert, kwam het zover dat er een ruw houten kruis zou worden opgericht.

Op Goede Vrijdag 1946 (19 april) werd in bijzijn van een Franse delegatie een kruis opgericht van vijf meter hoog, voorzien van een tekstbordje: “Ici sont tombés pour notre liberté Paul Mitouard (23) et Jean Bagot (27)”. In 1946 was dit nog onontgonnen gebied. Maar het duurde niet lang voordat deze gronden in cultuur werden gebracht, waardoor het kruis zou verdwijnen.

In 1951 gaven B en W van Asten nog te kennen dat het in de bedoeling lag om ter plekke een gedenkzuil op te richten in plaats van het kruis, dat in 1952 inderdaad weggehaald is. Die ereschuld werd echter niet ingelost, totdat er in 2000 een initiatief kwam voor een monument voor álle in de Peel omgekomen vliegtuigbemanningen.

En zo werd in 2002 in Ospel bij bezoekerscentrum Mijl op Zeven een oorlogsmonument onthuld ter nagedachtenis aan alle 95 vliegtuigbemanningsleden die in de Peel zijn omgekomen tijdens de Tweede Wereldoorlog. Het gemeentebestuur van Asten droeg daar financieel aan bij.

Deel dit verhaal op:
  • Pinterest
  • Tumblr
  • Toevoegen als favoriet
  • Afdrukken

Reacties (31)

Gerard Jeuken zei op 2 augustus 2013 om 19:07 uur

Geachte lezers,
De uitleg van deze dubbelcrash heb ik helemaal gelezen. Ik heb een grondig onderzoek gedaan over deze twee vliegtuigen.Het onderzoek dat twee nabestaanden van de vliegers, en de verklaring van Brillard (overlevende)
laat zien, dat uw verhaal veel afwijkt
van mijn verhaal.
U mag mij vragen om mijn verhaal.
Groet, Gerard Jeuken.

Rien Wols bhic zei op 29 augustus 2013 om 08:52 uur

Hartelijk dank voor uw reactie, meneer Jeuken. En we zijn natuurlijk zeer geïnteresseerd in uw verhaal. Mocht u het naar ons willen opsturen, dan kan dat het best naar info@bhic.nl ter attentie van mij.
Vriendelijke groet,

Joop Hendrix zei op 30 augustus 2013 om 23:59 uur

Hallo,

Ik kan nergens op internet de locatie vinden van landgoed op de Veluwe.

Waar ligt dat ongeveer?

Theo van de Mortel ('Nachtvlucht over de Peel') zei op 10 september 2014 om 21:27 uur

Beste Gerard Jeuken,
Mogelijk kunnen we elkaar op korte termijn even spreken over de Franse Halifax op de Veluwe

Mariët Bruggeman
Mariët Bruggeman bhic zei op 11 september 2014 om 10:18 uur

Beste Theo,
aangezien het al wat langer geleden is dat Gerard Jeuken gereageerd heeft op dit verhaal, heb ik hem even een mailtje gestuurd om hem op jouw verzoek te attenderen.
Hopelijk komen jullie zo snel met elkaar in contact.
Mariët Bruggeman, namens BHIC

Theo van de Mortel zei op 11 september 2014 om 11:43 uur

Heel attent Mariët en bedankt daarvoor.
Vriendelijke groeten

Francien Boots Maas zei op 19 september 2014 om 23:17 uur

Hallo, het was helemaal geen landgoed. Het was een gewone boerderij. Het adres was toen Peel 34. Later is dit Veluwsedijk 14 geworden. Ik ben de jongste dochter van boer Frans Maas, wel geboren in 1949, maar heb de verhalen wel gehoord.

Rien Wols
Rien Wols bhic zei op 22 september 2014 om 14:00 uur

Dag Francien, hartelijk dank voor je aanvulling. Ik zal die inderdaad wat verwarrende term "landgoed" verwijderen. Heel vroeger was "De Veluwe" natuurlijk een groot stuk Peel, maar hier gaat het gewoon om de boederij van je vader.

Gerard Jeuken zei op 28 oktober 2014 om 12:25 uur

Theo van de Mortel heeft inmiddels een copie van mijn
Verhaal ontvangen,
Het verhaal staat ook in een map bij Heemkunde Molenstraat Someren.
Het is ook bekend bij Hans v.d. Laarschot.
Groet, Gerard Jeuken.

Rien Wols
Rien Wols bhic zei op 29 oktober 2014 om 12:07 uur

@Gerard Jeuken: misschien wilt u het ook naar ons sturen? Zou leuk zijn, en wellicht tot aanpassingen in dit verhaal leiden. Vriendelijke groet,

Piet Snijders zei op 19 november 2014 om 13:12 uur

Tja, was dit verhaal al een verrassing voor mij (Piet Snijders. Peel 32, vroeger buurjongetje van Francien Maas), nu ben ik natuurlijk ook benieuwd naar Gerard Jeuken's versie. Ik wist wel van het verongelukken van één Frans toestel, maar niet van twee. Wat ik ook nog weet: dat de plek van de crash in mijn jeugdjaren nog steeds niet agrarisch bebouwd werd. Dat gebeurde naar mijn inschatting pas in de jaren '60, nadat het vroegere Peel 34 nieuwe bewoners had gekregen! Vriendelijke groet.

Gerard Jeuken zei op 19 november 2014 om 13:27 uur

Beste Piet,
Bij mijn onderzoek heb ik wel eens aan jou gedacht
Ik heb wel wat gegevens die ik je kan doorsturen.
En als ik het jou uitleg kun jij misschien ook nog dingen ophelderen.
Mail mij op , gpjeukenATgmail .com
Groet, Gerard van Michel.

Annemarie van Geloven
Annemarie van Geloven bhic zei op 19 november 2014 om 15:50 uur

Beste Piet en Gerard, dank voor jullie reacties en leuk dat jullie informatie met elkaar gaan uitwisselen. Als lezers zijn wij daar ook benieuwd naar!

Piet Snijders
Piet Snijders zei op 22 november 2014 om 20:59 uur

Beste Annemarie. Gerard en ik hebben intussen contact. Zal wel even duren voordat we met gegevens kunnen komen die een ander/breder licht kunnen werpen op de gebeurtenissen. Maar wie weet is 't begin gemaakt.

Piet Snijders zei op 24 november 2014 om 01:57 uur

Vraag aan Francien Boots-Maas: Dag Francien, vroeger buurmeisje!
Ik ben heel benieuwd of bij jullie thuis het verhaal van TWEE verongelukte vliegtuigen in ere werd gehouden. Heb jij nog broers/zusters die de gebeurtenissen van 7/8 februari 1945 nog kunnen navertellen?
Weet jij misschien ook nog waarom precies (in 1951?) het houten kruis weggehaald werd bij jullie 'achter op de plak'.
Sowieso: hoe keek jij tegen die plek aan?
Vriendelijke groet,

Joop hendrix zei op 2 juni 2015 om 19:52 uur

Gisteren 1 juni ben ik met Gerard Jeuken op de plek gaan zoeken van de crash achter het huis van frans Maas, indertijd peel nu grasland. we hebben nog vele kleine stukken van de Halifax gevonden die 70 jaar later nog in de eerste 15 cm van de bodem lagen,

Joop Hendrix, Planehunters.be

Theo van de Mortel zei op 2 juni 2015 om 20:12 uur

Hallo Joop - en ook Gerard,
Da's opmerkelijk! Mag ik jullie de suggestie doen deze relicten, hoe klein ook, een plaatsje te geven in het nabije mini-oorlogsmuseum Wehtmachthuisje? Vergezeld van wat achtergrondinformatie over de dubbelcrash zou dit daar een mooi item kunnen worden.
Vriendelijke groeten

Piet Snijders zei op 3 juni 2015 om 00:30 uur

t.a.v. Gerard Jeuken, Joop Hendrix, Theo v.d. Mortel.
Op zich spannend dat er nog relicten van de NA197 zijn gevonden. In principe wel eens met Theo. De prangende vraag voor mij blijft: hoe zit 't met de resten van de NA260, waarvan Rien Wols ten onrechte schrijft dat 'de restanten neerkwamen op het land van boer Maas, ´De Veluwe'. Ik mis zelfs nog steeds het harde bewijs dat dit toestel vlakbij de NA197 viel. Ik acht het waarschijnlijker dat de resten van dit toestel meer richting Limburg gevallen zijn.'

Rien Wols
Rien Wols bhic zei op 3 juni 2015 om 12:34 uur

@Piet Snijders: een goede opmerking over de brokstukken van de NA260. Dat hebben Gerard en ik correcter verwoord in ons artikel in InBrabant 6 (2015) nr. 1 op p. 11 en verder. Ik pas de tekst hier aan, zodat dat ook klopt met wat we tot nu toe weten. Ik ben erg benieuwd wat al jullie onderzoek verder nog aan het licht gaat brengen. Vriendelijke groet

Joop Hendrix zei op 5 juni 2015 om 12:34 uur

Theo,
Lijkt me prima maar ik heb de stukken meegegeven aan Gerard, zijn email staat een stukje hoger tussen de reply's, mail hem maar.

Joop Hendrix zei op 5 juni 2015 om 13:18 uur

Rien,
Kun je het artikel Inbrabant6 naar mij mailen, bedankt
joophendrix@hotmail.com

Ad van Zantvoort zei op 1 augustus 2015 om 17:09 uur

Hallo Piet, Dat zou wel eens kunnen kloppen daar ik een crashplaats trof van een Halifax die daar of eind 1944 of in 1945 gecrasht zou moeten zijn. Ook pakking gevonden van de Bristol Hercules motor waarmee beidde toestellen mee uitgerust waren. Nog geen keihard bewijs kunnen vinden dat het hier om de NA260 of de NA197 zou gaan maar we zoeken verder.

Ad van Zantvoort zei op 1 augustus 2015 om 23:59 uur

Hallo Piet, Nieuw geluid, dat valt wel mee hoor ; ^). Ik onderzoek de luchtoorlog boven Z.O.Brabant al sinds de vroege jaren 90", dus ik loop alweer een hele tijd mee in deze materie. Als we het locatie onderzoek hebben afgerond zal ik de crashplaats bekend maken.

Piet Snijders zei op 29 februari 2016 om 20:53 uur

Aan geïnteresseerden: zaterdag 27 februari jl. is er op uitnodiging van Gerard Geboers in bezoekerscentrum De Pelen een kennismakingsbijeenkomst geweest van allerlei mensen die speciale belangstelling hebben in vliegtuigcrashes/oorlogsgeschiedenis in en rond De Groote Peel. Doel: van elkaar te leren!
Prima initiatief.
Wordt vervolgd!

Marilou Nillesen
Marilou Nillesen bhic zei op 29 februari 2016 om 22:19 uur

Dank voor de melding, Piet: dat lijkt me inderdaad een relevante bijeenkomst!

Martien van Bussel zei op 16 november 2016 om 23:01 uur

hallo allemaal vorig jaar heb ik met Gerard Jeuken Mevr Anne Le Mitouard en zoon Antoine rondgeleid op de chrasplek van de NA 197, op mijn website www.mavabu.jimdo.com kun je diverse filmpjes vinden over deze en ander crashes

Annemarie van Geloven
Annemarie van Geloven bhic zei op 18 november 2016 om 09:57 uur

Een aanrader, zeker de films van Martien van Bussel bekijken!
De emoties op de gezichten van de familieleden van de omgekomen bemanningsleden spreken boekdelen.

Martien van Bussel zei op 19 november 2016 om 12:15 uur

http://halifax346et347.canalblog.com/archives/2009/01/05/11980560.html

Nog een Franse website over alles van de NA 197 met mijn filmpjes.

Annemarie van Geloven
Annemarie van Geloven bhic zei op 21 november 2016 om 11:52 uur

Heb deze website ook weer met studie bekeken. Heel indrukwekkend met foto's en documenten en jouw filmpjes horen daar gewoon in thuis. Veel waardering voor jullie werk!

Joop Hendrix zei op 13 januari 2019 om 11:06 uur

Over de crash van de NA-197 heb ik een PDF verslag geschreven van 12 Blz. Kan dat hier met een link worden gedeeld?
https://bhic.nl/media/document/file/halifax-na197-crash-asten-3-.pdf

Mariët Bruggeman
Mariët Bruggeman bhic zei op 14 januari 2019 om 13:15 uur

Dat kan zeker Joop, zou het op willen sturen naar forumbeheer@bhic.nl ? Dan zorgen wij dat het bij jouw reactie wordt geplaatst. Alvast bedankt.
Update 18.01.2019: de link naar het verslag is inmiddels hierboven bij de reactie van Joop geplaatst.

Reageer op dit verhaal

Heb je al een account? Log in met je gegevens.

Heb je nog geen account? Plaats zonder inloggen, of Registreer een account

Help spam voorkomen en los de volgende som op:

Lees ook deze verhalen

vertelde op 26 september 2012 om 12:02 uur

Halifax op Eikenheuvel

vertelde op 23 november 2012 om 14:26 uur

Geallieerde vliegers ontsnapt

vertelde op 12 februari 2013 om 15:42 uur

Halifax MZ617 brengt paniek in Herpen