i

Dit verhaal gaat over:

Locatie: 's-Hertogenbosch
Periode: 1854 - 1968
Tags:

en maakt ook deel uit van:

Atlas: Kloosters

vertelde op 11 oktober 2012 om 15:48 uur

Na hun vestiging in de Hinthamerstraat gingen de Zusters van Liefde van Tilburg vanaf 1855 oude vrouwen en meisjes verplegen in dit gesticht aan de Zuid-Willemsvaart, dat niet ver van het Antoniushuis lag. Het huis was van De Godshuizen, het Armbestuur van de stad, dat de huishouding betaalde.

Foto: BHIC / Paul Huismans, 2012

Foto: BHIC / Paul Huismans, 2012

Ze begonnen met 63 oude vrouwen en 19 kinderen. Vooral het aantal weesmeisjes groeide, in 1900 waren er wel 68. Zo’n zeven jaar later werd de zorg voor oude vrouwen verplaatst naar het Sint-Annagesticht en daar aan de Zusters van Barmhartigheid van Ronse toevertrouwd.

De weesmeisjes, voogdijkinderen en regeringskinderen bleven en het gesticht kreeg de naam van Sint Agnes. Ze kregen er een opleiding tot dienstmeisje en konden er tot hun 21e terecht. De zusters zorgden van toen af ook voor moeilijk opvoedbare kinderen en hadden er een internaat voor kinderbescherming. In verband met de groei van het aantal pupillen werd in 1938 het naastliggende pand aan de Schilderstraat bij het weeshuis getrokken.

Tijdens de bevrijding van Den Bosch in oktober 1944 maakten de bewoners, waaronder zo’n 80 meisjes, benauwde uren door in een kelder, waar ze veiligheid zochten voor de felle beschietingen. In de nacht van 23 op 24 oktober was het complex aan de Zuid-Willemsvaart al bevrijd, maar het Antoniushuis, dat erachter aan de Hinthamerstraat lag, nog in Duitse handen!

Foto: BHIC / Paul Huismans, 2012

Foto: BHIC / Paul Huismans, 2012

In 1948 werd het Sint-Agnesgesticht Huize Sint Agnes, een voogdijhuis voor meisjes. Vanaf 1953 werd daarbij een gezinssysteem gehanteerd, dat een meer huiselijke omgeving opleverde. In die jaren groeide ook het comfort in het gesticht.

De zusters verlieten het gebouw in 1968, ze verhuisden naar het zusterhuis aan de Hinthamerstraat 204. Zuster Augusta Vriens bleef wel directrice van het tehuis, waar nu ook jongens tot 10 jaar werden opgevangen.

Maar langzamerhand verhuisden de pupillen naar Jeugdcentrum De Vliert en vanaf ongeveer 1977 stond Huize Sint Agnes leeg. Na te zijn gekraakt in 1979 en acht jaar geharrewar werd het pand tenslotte verkocht aan een woningbouwvereniging en verbouwd tot appartementen.

De slijperij van een voormalige glasfabriek is in 1854 verbouwd voor de huisvesting van meisjes en oude vrouwen. In het portaaltje aan de Schilderstraat is het jaartal te vinden. De zijgevel dateert uit de jaren dertig. Er is een terracotta tegel van Onze Lieve Vrouw van Altijddurende Bijstand met de tekst: Bescherm ons gezin.

Bronnen

J. Smits, Vademecum van religieuzen en hun kloosters in Noord-Brabant, Alphen a/d Maas, 2010
Ton Vogel, Geschiedenis van Huize St. Agnes vanaf 1855, in: Bossche Encyclopedie

 

Dit verhaal is op 7 november 2018 uitgebreid met gegevens uit het artikel van Ton Vogel. Redactie.

Deel dit verhaal op:
  • Pinterest
  • Tumblr
  • Toevoegen als favoriet
  • Afdrukken

Reacties (6)

Ans van Hees zei op 2 november 2018 om 21:26 uur

Ha hier heb ik nog gewerkt in het voogdijhuis onder leiding van de zusters van liefde. Dat was in 1967- 1968 op de Babykamer boven er waren daar 14 baby’s en peutertjes tot 2 jaar op onze groep.
Was een mooie maar zware tijd!
Hier is in jullie verhaal niets van terug te vinden wel jammer!
Groet Ans

Lisette Kuijper
Lisette Kuijper bhic zei op 6 november 2018 om 14:07 uur

Je hebt helemaal gelijk, Ans! In de Bossche Encyclopedie kom ik wel veel informatie tegen over het voogdijhuis Sint Agnes. Kijk hier maar: http://www.bossche-encyclopedie.nl/panden/willemsvaart,%20zuid%20177.htm
Ik zal even contact opnemen met mijn collega, zodat we misschien dit verhaal over Huize Sint Agnes wat uit kunnen breiden.

Wat bijzonder dat jij daar nog gewerkt hebt! Was je alleen verantwoordelijk voor al die baby's en peutertjes of waren er meerdere leidsters tegelijk aanwezig? Werden er nog bepaalde activiteiten georganiseerd voor de kinderen en hadden ze speciale zorg nodig?

Ans van Hees zei op 6 november 2018 om 14:21 uur

Hallo Lisette, wat fijn dat je dat verder uit wilt zoeken! We hadden best wel veel verantwoordelijkheid toen dit zou in deze tijd niet kunnen. De nachtslaap diensten was je alleen en je had gruwelijk veel te doen en s’ ochtend om 6 uur pap kaken en boterhammetjes smeren en dan kwam er iemand bij om 7 uur en al die snoepjes in bad doen eten geven laten plassen en ga zo maar door tot 12 uur dan even vrij en om 5 uur weer aanwezig voor de avond en nachtdienst.
De hoofdzuster Wilhelma (non) die was er iedere dag en Maria die was voor de hand en spand diensten. En de dag diensten waren van 7 in de morgen tot 7 in de avond met 2 uur lunchpauze dan sliepen de kinderen. Heb nog wel foto’s van die tijd maar dat zijn afbeeldingen van de kindjes dus ik weet niet of het mogelijk is om daar iets mee te doen i.v.m. Privé wet! Heb je nog vragen laat het gerust weten
Met vriendelijke groet Ans

Lisette Kuijper
Lisette Kuijper bhic zei op 7 november 2018 om 14:25 uur

Heel fijn dat je ons een inkijkje geeft in het reilen en zeilen van het voogdijhuis, Ans! Inmiddels heb ik mijn collega op de hoogte gesteld van de aanvullende informatie en hij gaat ermee aan de slag.

We zouden het erg leuk vinden om de foto's te ontvangen en eventueel op te nemen in onze fotocollectie. Zou je er misschien scans van kunnen maken? Je kunt ze vervolgens sturen naar info@bhic.nl t.a.v. Joost Hoedemaeckers. Alvast bedankt!

Ans van Hees zei op 7 november 2018 om 14:47 uur

Hallo Lisette,
Dat zou ik graag doen maar zoals gezegd krijgen we dan geen problemen met de privésfeer van de cliënten ? Daaar wil ik eerst zeker van zijn want het zijn allemaal foto’s van kinderen nu 50 jaar geleden
Groetjes Ans

Paul Huismans
Paul Huismans bhic zei op 7 november 2018 om 15:45 uur

Dag Ans,
Dank voor het delen van je mooie herinneringen, misschien kunnen we daar wel jouw eigen verhaal van maken! Zoals je ziet hebben we het verhaal over Huize Sint Agnes al flink uitgebreid, maar de verhalen over hoe het er daar aan toeging moeten we toch echt van 'insiders' krijgen.
Scans van de foto's zijn echt welkom. Misschien kunnen we ze nu nog niet gebruiken, maar later - als de mensen op de foto overleden zijn en hun privacy geen rol meer speelt - wel. We kunnen ze zo lang gewoon bewaren, zonder ze te tonen. En misschien is er ook al eerder wat mogelijk, dat kunnen we pas beoordelen als we ze zien. Gewoon insturen, dus. Doen hoor!
Met vriendelijke groet,
Paul Huismans

Reageer op dit verhaal

Heb je al een account? Log in met je gegevens.

Heb je nog geen account? Plaats zonder inloggen, of Registreer een account

Help spam voorkomen en los de volgende som op: