i

Dit verhaal gaat over:

Locatie: Zeeland
Tags:

Mooi maar hard werk: de bakker

vertelde op 24 november 2011 om 16:18 uur

Vroeg opstaan en hard werken: dat hoort erbij als je bakker bent. Maar je maakte ook speciale momenten mee. Bijvoorbeeld als er "eentje gevangen was". Het was vroeg opstaan: het deeg mengen, bakken en daarna de wijk in. Met de bakfiets met mand voorop, elke dag naar een andere uithoek en bij terugkomst de bakkerij nog schoonmaken.

Er waren ook families die zelf het deeg "onder elkaar" maakte en het daarna bij ons brachten om het af te bakken.

In het najaar werden er partjes appel gebracht om te drogen. Schijnbaar had de boer ze geteld, want er kwamen minder terug als hij ze had gebracht. (Ze waren lekker...) Ook stond er wel eens iemand vroeg op de stoep, want "ze hadden er eentje gevangen". Dan was er een kind geboren. Vroeger werd het kind dezelfde dag gedoopt en dan gingen meestal de peettante en een buurvrouw mee. Na de doop was er dan koffie met krentenbrood.

Met Sinterklaas werden er "krollen" (soort anijsbroodjes) gebakken; maar dan niet met anijs zoals gebruikelijk, maar met kaneel. De dagen voor kerst was het extra druk. Meestal betekende dat een paar nachten doorwerken, vooral als er een zondag tussen zat. Dan was het moeilijk om in de nachtmis wakker te blijven. De kerstdag werd daarom vaak gebruikt om bij te slapen. De vraag naar worstenbroodjes kwam vooral de laatste jaren erbij. 

Ik verdiende er zestig gulden met kost en inwoning. Toen ik trouwde, vonden we dat toch weinig en ben ik naar de Roggy in Cuijk gegaan. Een broodfabriek en dat betekende vaak nachtdienst. Vooral het roggebrood was er bekend en werd geleverd door heel Nederland. Die bakkerij is in 1962 opgeheven.

Op de foto zien we de broodmand waaruit Piet de mondvoorraad voor de inwoners van in Zeeland voorzag. De vijftigste verjaardag  met rechts zijn ouwe baas, Wilhelm Huvenaars uit Zeeland. (Foto van familie Van Uden, 21 oktober 1982).

Deel dit verhaal op:
  • Pinterest
  • Tumblr
  • Toevoegen als favoriet
  • Afdrukken

Reacties (11)

Rini de Groot zei op 27 november 2011 om 15:56 uur

Op 10 Febr. 1962 bracht ik een bezoek aan de Bakkerij van Willem Huvenaars.
Meteen bij binnenkomst genoot ik van de warmte van de met kolen gestookte bakoven, en snoof ik de aangename baklucht van vers gebakken brood, te meer na de fietstocht van Uden uit.
Bemand met de camera maakte ik een zwart wit foto, hier afgedrukt, nu staat men versteld van de lengte van de broden, destijds normaal, dit was ook wel nodig bij de grote gezinnen.
De broden staken bij het bezorgen dan ook boven de broodmand uit !
Ik bezocht op het goede moment de bakkerij, want hierna begon Piet, de knecht bij Willem Huvenaars, met het kneden van het deeg van het krentenbrood.
Hij vertelde mij: je moet zolang doorgaan met kneden van het deeg, tot het moment, dat wanneer je er een vinger in drukt, de deegmassa terug veert.
Ik was gefascineerd, ondanks het niet nieuw voor mij was, want ik heb het ons Moeke vroeger thuis in Uden regelmatig zien doen. Dit verhaal is te lezen op de site: bnic.nl Uden.
Ik heb het bakproces afgewacht, totdat Piet het krentenbrood weer uit de oven haalde, jammer was het nog te vers om het aan te snijden, een sneetje zou best gesmaakt hebben.
Ook van deze werkzaamheden maakte ik foto,s nu in kleur, deze wil: Marilou Nillisen, er alsnog graag bij plaatsen, als ook de foto die ik onlangs maakte in Beugen. Waarbij de ,,Baktaria" in het dorp de ovendeuren aan de muur hangen. In plaats van aan de Wilgen, heeft de bakker de ovendeuren aan de gevel gehangen.

Rini de Groot. zei op 27 november 2011 om 19:54 uur

Diny. Ik vind het fijn dat je de moeite heb genomen, wat wetenswaardigheden op papier te zetten, over het bakkersvak van je man.
Tegelijk met de foto,s, en de komende foto,s , is het een mooi verhaal geworden.
Spreekt men in Zeeland nog steeds: ,,We hebben er weer eentje gevangen” bij de geboorte van een Zeelander ?

Marilou Nillesen bhic zei op 28 november 2011 om 21:56 uur

Hallo Rini, ik heb de twee andere foto's ontvangen en erbij geplaatst. Maakt het verhaal nog mooier ;-)

Rini de Groot. zei op 28 november 2011 om 22:18 uur

Marilou,
fijn, bedankt voor de moeite.

yolanda zei op 29 november 2011 om 18:17 uur

Vroeger hoorde we deze verhalen en nu staat het te lezen op internet. Wie had dat gedacht???

Groetjes Yolanda

Coos van Ras zei op 20 december 2011 om 18:53 uur

Op eerste vrijdag van de maand gingen wij altijd ons brood opeten bij bakkerij Huvenaars na de Heilige mis, toen mocht je niet voor de communie gegeten hebben, we kregen daar altijd wat overblijfselen van het gebakken brood en gebak, wat heel lekker was.

Rini de Groot. zei op 20 december 2011 om 20:19 uur

Wat een luxe Coos !
Als broodbeleg bakten wij iedereen voor zich op die vrijdagmorgens een ei,bedekt met een snee roggebrood en gewikkeld in krantenpapier.
Lopend naar school aten wij de boterhammen op. Het krantenpapier was dan doorweekt van het gebakken vet en de letters uit de krant stonden afgedrukt op het brood.

Rini de Groot. zei op 6 januari 2012 om 22:31 uur

Het was een gewoonte dat de jeugd van Zeeland middag,s 1ste Paasdag op eekhoorn jacht te ging in de Zeelandse bossen.
Wij hadden onze twijfels 1 ste Paasdag.
Zo,n dag van Pasen, Pinksteren en Kerstmis, bleef zelfs het bezoek aan het meisje achterwege.
We dachten zeker dat het is een, 1 Aprilgrap was, want die dag in 1956 viel Pasen op 1 April.
We gingen met een 4 tal uit gezin, zelfs Vader ging mee, hij had er ook plezier in.
Samen met de jeugd achter de beestjes aan, de boom schudden, tot dat een diertje uitgeput was en uit de boom viel.
We hadden er die middag méér als: “eentje gevangen”! dit paste precies bij het gezegde uit het bovenstaand verhaal.
We namen zelfs een eekhoorn mee naar huis, Vader timmerde er een grote kooi voor, voorzien van een wiel zodat het beestje wat beweging had, en we het diertje levendig bezig konden zien.

Gerard H.A.A. de Bie
Gerard H.A.A. de Bie zei op 1 maart 2017 om 15:54 uur

De onderste foto heeft wel wat weg van mijn vaders bakkerij (Kerkstraat 12A Boekel). Een van zijn deegkneedmachines zag er precies het zelfde uit. En ook het witte apparaat op de zelfde hoogte werkbank stond in zijn bakkerij daar als zijnde een broodjes-langmaakmachine; je liet er boven een opmaat afgestoken stukje deeg in vallen en het kwam er links in gerolde vorm uit.

Gerard H.A.A. de Bie
Gerard H.A.A. de Bie zei op 1 maart 2017 om 16:10 uur

In een Noord-Brabantse Courant van dinsdag 23 november 1943 stond een getekend kaartje van Europa getekend met de onheilspellende tekst "1943 is geen 1918" er over heen. Met andere woorden 'de oorlog is nog niet voorbij' of 'het moet, het is niet anders', Vervolgens werd o.a. het volgende voor de bakkers aangekondigd :
" DE BAKKERS EN DE KOMENDE FEESTDAGEN.
Evenals in vorige jaren heeft de secretaris-generaal van het Departement van sociale zaken in verband met het naderend St. Nicolaasfeest, de Kerstdagen en Oud- en Nieuwjaar, afwijkingen toegestaan van de bij de Arbeidswet voorgeschreven werktijden voor brood- en banketbakkerijen.
Deze afwijkingen zijn in hoofdzaak gelijk aan die van het vorig jaar".
Maar WEET iemand (nog) wat dat precies inhield voor de Bakkers ?

Annemarie van Geloven
Annemarie van Geloven bhic zei op 2 maart 2017 om 10:38 uur

Beste Gerard, in het archief van het Gemeentebestuur van Boekel 1930-1970 (toegang 7617) komen bij het hoofdstuk Arbeid geen voorschriften voor bakkers voor. Wel leuk voor jou zijn misschien de twee hinderwetvergunningen op naam van bakkerijk De Bie (zoek in toegang 7617 op bakker*).

In het archief van de Arbeidsinspectie Breda 1890-1959 (toegang 824) kun je ook eens op bakker* zoeken. Je vindt daar wel voorschriften, maar niet tijdens de oorlog.

Als je via Zoeken in Archieven op onze website eens op bakker* zoekt, kom je misschien werktijdvoorschriften in naburige gemeenten tegen.

En hier nog een mooie website van het Bakkerijmuseum http://www.bakkerijmuseum.nl/kalwiblo/index.php?t=5&h=110

Reageer op dit verhaal

Heb je al een account? Log in met je gegevens.

Heb je nog geen account? Plaats zonder inloggen, of Registreer een account

Help spam voorkomen en los de volgende som op: