i

Dit verhaal gaat over:

Locatie: Valkenswaard , Leende
Periode: 1686 - nu
Tags:

en maakt ook deel uit van:

Atlas: Kloosters

vertelde op 17 september 2012 om 15:37 uur

In 1686 stichtte Petrus van Eijnatten uit Eindhoven in het land van Achel (prinsbisdom Luik) een afgelegen kluizenaarsgemeenschap. Na een brand begon men in 1716 met de bouw van een nieuw verblijf. Sindsdien is de Achelse Kluis een centrum van gebed, beschouwing en geestelijk leven.

Door de Franse Revolutie werden de broeders uit hun klooster verdreven, maar in 1846 stichtten Trappisten van de abdij van Westmalle hier de Sint-Benedictusabdij.

In 1850 bouwde men een aantal werkhuizen en de boerderij, in 1852 het gastenhuis. De poortgebouwen dateren uit 1868.

De kapel uit 1736 werd al snel te klein en in 1885 werd de eerste steen gelegd voor een neogotische abdijkerk naar ontwerp van P.J.H. Cuypers. Broeder Bonifacius Veldmans tekende de kapellenkrans.

Na de Tweede Wereldoorlog begon Jos Ritzen uit Heerlen met de bouw van een nieuwe abdij, die slechts gedeeltelijk gerealiseerd is. Architect Jo Spaas uit Sint Huibrechts-Lille (ver)bouwde in 1946-1947 de boekwinkel, de galerie, de herberg en het terras.

Foto: Jos Pé. Bron: collectie RHCe

Foto: Jos Pé, c. 1955-65. Bron: collectie Regionaal Historisch Centrum Eindhoven, fotonummer 8348

In 1971 werd de oude Kluis afgebroken. De materialen werden gebruikt voor een nieuwe sluitgevel, met behoud van de rococoportiek en de mergelstenen met tekst.

Ruim een eeuw waren de monniken voortrekkers in de landbouw en veeteelt en in ambachten. Ze hadden een bakkerij, kaasmakerij, schrijnwerkerij, drukkerij en koperslagerij. In 1989 zijn de meeste landbouwgronden verkocht aan Staatsbosbeheer en het Vlaamse Gewest en omgezet in natuurgebieden. De abdij is sindsdien aangewezen op de winkel, het gastenhuis, de galerie en de brouwerij.

Foto: Jos Pé. Bron: collectie RHCe

Foto: Jos Pé, c. 1955-65. Bron: collectie Regionaal Historisch Centrum Eindhoven, fotonummer 8359

Het gebouwencomplex bestaat uit drie onderdelen en is typerend voor de ontwikkeling van de contemplatieve kloosters sinds 1850.

Allereerst is er het gerealiseerde deel van het nieuwe kloosterplan van architect Ritzen: de refter met ziekenhuis en bibliotheek en de winterkapel uit 1946.

Dan volgt het eenvoudige middendeel met het voormalige gasthuis, een deel van de oude kapel, de kapittelzaal uit 1852 en de kerk uit 1885.

Het derde deel bevat de boerderij uit 1850, nu brouwerij, museum, winkel en kunsthal. Aan de achterzijde van het kloosterterrein liggen de werkhuizen.

De bouwstijl is afwisselend ambachtelijk-traditioneel en neobarok. Kerk en kapittelzaal zijn neogotisch, de traditionalistische gebouwen van Ritzen hebben elementen van de Delftse School.

Het opschrift boven de ingang van het klooster luidt ‘ingredienti pax’: vrede aan ieder die hier binnentreedt.

Bron: J. Smits, Vademecum van religieuzen en hun kloosters in Noord-Brabant, Alphen a/d Maas, 2010 

Deel dit verhaal op:
  • Pinterest
  • Tumblr
  • Toevoegen als favoriet
  • Afdrukken

Reageer op dit verhaal

Heb je al een account? Log in met je gegevens.

Heb je nog geen account? Plaats zonder inloggen, of Registreer een account

Help spam voorkomen en los de volgende som op: