i

Dit verhaal gaat over:

Locatie: Oirschot
Tags:

en maakt ook deel uit van:

Atlas: Watermolens

Spoordonkse watermolen

vertelde op 28 januari 2010 om 13:05 uur

De Spoordonkse watermolen wordt voor het eerst genoemd in 1320, maar is waarschijnlijk al van oudere datum. Uit een pachtovereenkomst uit 1490 blijkt, dat er toen al bij Spoordonk een combinatie van koren- en oliemolen stond.

De molen ligt iets ten noorden van de plaats waar tot in de 19e eeuw Huis Ten Bergh stond. Hij behoorde ook tot dit kasteel, maar in 1649 werd de molen van het kasteelcomplex afgesplitst. Tot 1672 was Ten Bergh een van de residenties van de Heren en Vrouwen van Oirschot. Lange tijd was de watermolen eigendom van de adellijke families De Merode en Sweerts de Landas.

De Spoordonkse molen wordt genoemd in de plakkaten over de waterbeheersing die keizer Karel V in 1545 uitvaardigde. Watermolens vormden een apart probleem daarbij. Bij de molens werd het water opgestuwd om met meer kracht de raderen aan te kunnen drijven. Dat opstuwen leverde, vooral bij hoog water, vaak overlast op voor de omgeving.

De oorspronkelijk houten molengebouwen werden in 1868 vervangen door één enkel stenen gebouw, dat over het riviertje de Beerze heen is gebouwd. De raderen - vroeger twee en nu nog een - zitten midden in het gebouw.

De molen werd in 1844 verpacht aan de familie Van Esch. In 1900 werd de molen aan deze familie verkocht, die nog steeds eigenaar is. De Spoordonkse molen raakte in de jaren ’70 van de 20e eeuw in verval. Sinds de restauratie in 1995 werd voltooid, is hij weer maalvaardig.

Er wordt nog steeds graan gemalen, maar alleen op vrijwillige basis. Het gedeelte van het gebouw waar de oliemolen stond, is in gebruik als woning. Het rad van deze molen is niet meer aanwezig.

In 2007 is aan de watermolen een ontvangstruimte gebouwd naar ontwerp van architect Toon Bullens.

Deel dit verhaal op:
  • Pinterest
  • Tumblr
  • Toevoegen als favoriet
  • Afdrukken

Reacties (2)

Stef Vermeer zei op 23 februari 2016 om 14:36 uur

De architect die de watermolen in 1995 heeft gerestaureerd is de inmiddels overleden Oirschotse architect Louis de Kok.

Mariët Bruggeman
Mariët Bruggeman bhic zei op 23 februari 2016 om 16:02 uur

Bedankt voor je aanvulling bij ons verhaal Stef. Die naam mag zeker niet ontbreken.

Reageer op dit verhaal

Heb je al een account? Log in met je gegevens.

Heb je nog geen account? Plaats zonder inloggen, of Registreer een account

Help spam voorkomen en los de volgende som op:

Lees ook deze verhalen

vertelde op 20 augustus 2009 om 14:46 uur

Van ruïne tot trotse molen: de Kilsdonkse Molen

vertelde op 7 mei 2009 om 09:30 uur

De schat van de watermolen

vertelde op 8 mei 2013 om 10:36 uur

De Stratumse Watermolen