i

Dit verhaal gaat over:

Locatie: Beugen en Rijkevoort
Tags:

Van kapelletje tot echte kerk

vertelde op 20 april 2009 om 11:46 uur

De Sint-Rochuskerk in Rijkevoort blijft eigenlijk altijd wat in de schaduw van de stellingmolen Luctor et Emergo. Niet qua omvang natuurlijk, maar wel qua impact. En dat is niet terecht.

Waar in willekeurige foldertjes over het Land van Cuijk altijd weer de molen opduikt, ontbreekt dit godshuis bijna altijd. Terwijl de kerk inmiddels toch ook al ruim 120 jaar oud is.

“Geen Beeldenstorm, granaatvuur of soortgelijke godslasterlijke oneerbiedigheden vielen het gotische bouwwerk ten deel. Hooguit zal in die honderd jaar een ongelovige straathond of een late cafébezoeker de muren even ontheiligd hebben”, schrijft De Gelderlander in 1987 bij het honderdjarig bestaan van de kerk.

Eigenlijk is de voorgeschiedenis van de kerk en het parochieleven in Rijkevoort minstens even interessant als de geschiedenis van de kerk zelf. Totdat Rijkevoort in 1722 een zelfstandige parochie wordt, moeten de gelovigen zich behelpen met een klein kapelletje, gewijd aan Sint Rochus.

Twee keer per week reist een Karmeliet vanuit Beugen door de stoffige of drassige karrensporen naar Rijkevoort om er de mis te lezen en de biecht af te nemen. Op Hoogtijdagen moeten de kerkgangers van Rijkevoort in hun paasbeste kleding echter zelf naar Beugen. Want voor deze grote feesten is, net als voor andere sacramenten, het kapelletje in Rijkevoort te min en de parochiekerk verplicht.

Als op een keer een paardenkar met daarop moeder en pasgeboren kind - op weg naar het doopsel in Beugen - omslaat en zowel moeder als kind maar ternauwernood kunnen worden gered van de verdrinkingsdood, trekt Rijkevoort stevig aan de bel. Het voorval geeft de bisschop net het laatste zetje en Rijkevoort wordt een zelfstandige parochie, zij het in een schuilkerk. Na 1648 was de kapel voor de eredienst op slot gegaan.

Aan het begin van de negentiende eeuw krijgen de katholieken hun kapel weer terug. In 1819-1820 wordt de kapel, met uitzondering van het koor, vervangen door een “volwassen” parochiekerk, eveneens aan St. Rochus gewijd.

Met de komst in 1886 van “bouwpastoor” Bijnen, een opvallende verschijning die zich verplaatst in een koetsje, getrokken door een ezel, verandert er het een en ander. Er komt een nieuwe, neogothische kerk naar ontwerp van architect J. Kayser. De nieuwe H. Rochuskerk wordt in 1888 gewijd.

Na veertig jaar is de kerk te klein geworden om alle gelovigen onder te brengen. Een ingrijpende verbouwing vindt plaats in 1927 (architecten C. en J. Franssen). Ook die verbouwing biedt maar voor een paar decennia soulaas.

In 1956 wordt zelfs even een plan geopperd om de hele kerk te laten vervangen, maar dat gaat de meeste parochianen net te ver. Zo blijft de H. Rochus dus gespaard.

Deel dit verhaal op:
  • Pinterest
  • Tumblr
  • Toevoegen als favoriet
  • Afdrukken

Reacties (4)

Henk van Tilburg zei op 2 juli 2011 om 13:29 uur

Hoi,
Waarschijnlijk heb ik onlangs resten gevonden van de sloop van de kapel. Tijdens het uitgraven van 'n woning kwamen er diverse resten naar boven die van kerk of kapel moesten zijn. Deze uitgraving was t.b.v. het bouwen van 'n woonhuis voor Sander de Vlam en Mariek van Tilburg.Deze restanten worden door 'n verzamelaar opgehaald.

Henk Buijks bhic zei op 4 juli 2011 om 09:53 uur

Beste Henk,
Om te beginnen: dank voor deze melding! Maar ook 'n vraag: hebben jullie die restanten gefotografeerd, toen ze nog in de grond zaten? Zo niet, dan is het wellicht de moeite waard toch nog even foto's te maken, voordat het materiaal wordt opgehaald. En, als het niet teveel moeite is, deze te sturen naar het BHIC: info@bhic.nl. Ik denk dat toekomstige liefhebbers van de plaatselijke geschiedenis van Beugen daar erg blij mee zullen zijn!

henk van tilburg zei op 4 juli 2011 om 19:49 uur

Beste Henk,
Ik heb niets om foto's mee te maken. Heb geen fototoestel en ook geen GSM. Toevallig liep ik heden morgen tegen Dhr.Jan van Vegchel aan die tot het Heem behoort.Ik heb hem de restanten aangewezen en hij beaamde dat het inderdaad van de kapel moest zijn.Hij heeft als hobby foto's maken maar hij zou dan man zijn die dit bij uitstek het geschikt voor zou zijn. Zeker gezien zijn hobby en iemand van ons Heem.Helaas zei hij daar niets over. In ieder geval ik kan het niet al zou ik het willen.
Vriendelijke groeten,

Joop Boelens, Vught zei op 26 februari 2013 om 19:57 uur

Beste Henk,
Mijn voorouders woonden in de 19e eeuw op de Papenvoort in Rijkevoort. In het bevolkingsregister staat achter hun huisnummer steeds de afkorting B.K. Zou dit bij kapel kunnen betekenen? In ieder geval: waar precies hebt u de restanten van de kapel gezien?
Hartelijk dank,

Reageer op dit verhaal

Heb je al een account? Log in met je gegevens.

Heb je nog geen account? Plaats zonder inloggen, of Registreer een account

Help spam voorkomen en los de volgende som op:

Lees ook deze verhalen

vertelde op 12 augustus 2009 om 11:37 uur

De Willibrorduskerk in Mill

vertelde op 20 april 2009 om 11:41 uur

Maria wordt Martinus

vertelde op 19 december 2013 om 11:12 uur

De Sint-Annakapel in Molenschot