i

Dit verhaal gaat over:

Locatie: Bladel
Tags:

en maakt ook deel uit van:

Atlas: Watermolens

Molen van Wolfswinkel of Casterense molen

vertelde op 22 juli 2009 om 11:04 uur

In 1215 wordt de molen van Casteren voor het eerst met name genoemd in archiefbronnen. In dat jaar namelijk schonk hertog Hendrik I van Brabant de toen al bestaande molen van Wolfswinkel (in de Latijnse tekst heette dat toen Vulsvinch) aan de abdij van Postel.

De eigenaar was toen Jan van Bladel, die de molen in leen hield van de hertog. Het betrof een houten onderslagmolen, gelegen op de Grote Beerze, tussen Bladel en Casteren in.

In 1331 werd de molen een banmolen, dat wil zeggen dat de boeren uit de omgeving verplicht waren hun graan op deze molen te laten malen. Na de Tachtigjarige Oorlog werden alle bezittingen van geestelijke instellingen, zoals de abdij van Postel, door de Staten –Generaal geconfisqueerd. De Rentmeester van de geestelijke Goederen, later Domeinen genoemd, beheerde deze bezittingen. In 1738 verkocht Domeinen de molen aan Lambert de Bock.

In 1825 vroegen de toenmalige eigenaren vergunning om de watermolen om te bouwen tot een zogenaamde watervluchtmolen, een molen met een dubbele aandrijving. Naast het waterrad kreeg de molen ook wieken om van de wind te kunnen profiteren. Nog voordat deze plannen konden worden uitgevoerd, brandde de molen geheel af. Zo werd in 1827 de watervluchtmolen als totale nieuwbouw gerealiseerd.

In 1847 verwoestte opnieuw een brand het molencomplex. De nieuwe eigenaar bouwde de watervluchtmolen weer op, maar nu geheel in steen. De molen is vervolgens tot 1935 in gebruik geweest. De toenmalige eigenaar Teurlings ging in dat jaar over op aandrijving met een dieselmotor, maar dat was slechts van korte duur. In 1938 werd de molen geheel buiten bedrijf gesteld en in het jaar daarop werden de kap en de wieken verwijderd.

In 1944 hebben de Duitsers de molen in brand gestoken. Na de oorlog, in 1946, is de stomp gedeeltelijk gesloopt. Twintig jaar later kochten twee dames uit Arnhem het restant van de molen en lieten op de fundamenten een - nog steeds bestaand - vakantiehuisje bouwen.

Deel dit verhaal op:
  • Pinterest
  • Tumblr
  • Toevoegen als favoriet
  • Afdrukken

Reacties (7)

Ben Bles zei op 7 januari 2017 om 00:44 uur

Geachte heer Buijks, beste Henk,
weet u van deze molen de molenaars in de periode ca. 1700 tot 1900 ?
Ik ontving aanwijzingen dat daarbij voorvader Waltherus (Wouter) de Wit zou zijn.
met vriendelijke groet
Ben Bles, Woerden

Helena zei op 7 januari 2017 om 01:41 uur

Tussen 1960-1965 is in De Brabantse Leeuw een reeks artikelen verschenen 'Brabantse Molens met hun Mulders 'van J. A. W. Swane

Hier vind je gegevens rondom de molenaars van Casteren (Wolfswinkel) tot aan 1738 :
http://media.delving.org/pdf/thuisinbrabant/de-brabantse-leeuw/brabants_leeuw_1961_1_72_78.pdf

Mariët Bruggeman
Mariët Bruggeman bhic zei op 7 januari 2017 om 10:44 uur

De lijst die Helena je stuurde loopt tot 1738. Maar misschien zit hier je antwoord tussen: http://www.bhic.nl/integrated?mivast=235&mizig=701&miadt=235&miaet=54&micode=9.437&minr=12135976&miview=ldt
Je kunt dit inv.nr. tijdens onze openingstijden inzien in onze studiezaal.

Ben Bles zei op 8 januari 2017 om 14:58 uur

Helena en Mariët
Hartelijk dank voor deze prompte reacties.
Molenaar Wouter de Wit leefde van 1794 -1860 dus de tweede lijst is van belang.
Vraag is nog welke molen in Bladel, er is/was een molen Wolfswinkel te Caster(le) en een in Hatert. In de lijst van Helene staat ook een molen in Bladel/ ter Cohen.
Dat voor zover ik weet.

Mariët Bruggeman
Mariët Bruggeman bhic zei op 12 januari 2017 om 14:08 uur

Beste Ben, ik heb het inv.nr. wat ik boven noem even ingezien, voor wat betreft de periode ná 1794. Het betreft hier inderdaad verslagen van bezoeken aan de watermolens, met name de waterstanden. De molen Wolfswinkel wordt wél genoemd, maar helaas geen namen van molenaars.

Ben Bles zei op 21 februari 2017 om 17:19 uur

In het jaarboek 1998 van de Heemkundige Kring Pladella Villa in Bladel staat het artikel "Malen op de Aa" van J.W. Hagen waarin een geschiedenis van de twee molens in Bladel. Molenaar Wouter de Wit en zijn zoon molenaarsknecht worden hierin kort vermeld. Het gaat meer over de molens dan over de molenaars, maar geeft toch een indruk van de geschiedenis van Wouter de Wit

Marilou Nillesen
Marilou Nillesen bhic zei op 22 februari 2017 om 08:57 uur

Ah, dank voor deze aanvulling, Ben. Goede tip voor iedereen die daar meer van wil weten.

Reageer op dit verhaal

Heb je al een account? Log in met je gegevens.

Heb je nog geen account? Plaats zonder inloggen, of Registreer een account

Help spam voorkomen en los de volgende som op: