i

Dit verhaal gaat over:

Locatie: Berghem
Tags:

Het stationskoffiehuis

vertelde op 6 oktober 2010 om 09:38 uur

Aan de Stationshoek 3 staat een boerderij-achtig gebouw, daterend uit 1925. Hoog in de rechterzijgevel (nu bijna verborgen achter opschietend geboomte) staat in stenen letters STATIONSKOFFIEHUIS gebeiteld. Het is een herinnering aan een vervlogen stukje Berghems verleden.

Want Berghem had ooit een station, in 1881 aangelegd op de grens van Berghem en Herpen, op flinke loopafstand van de beide dorpskernen. In 1906 werd dit station uitgebreid met een laad- en losplaats voor goederen, zoals landbouwproducten en vee.

Tien jaar later, eind 1916, koopt een jongeman, Henricus Theunisse, vlakbij het station een huis en een paar stukken grond van Maria den Brok-Van Maren. Bij de overdracht bij de notaris treedt stationschef Johannes Schoones als getuige op. In de koopakte wordt als beroep van de verkoopster koffiehoudster vermeld. Haar overleden echtgenoot Antoon Jan den Brok was bij leven landbouwer en herbergier. Mogelijk is in dit oude huis al een kopje koffie geschonken voor reizigers en werkenden bij de laad- en losplaats. Immers, het station lag ver van beide dorpskernen.

Henricus Theunisse was als zoon van een klompenmaker in de Molenstraat in Oss geboren op 8 december 1894. In 1897 was het gezin naar Berghem verhuisd. Henricus trouwde op 14 november 1916 in Herpen met de 26-jarige Arnolda van den Berg. Vlak daarna neemt hij dus het bestaande koffiehuis over van de weduwe Van den Brok. Maar Theunisse onderneemt meer: rond 1918 richt hij op een van zijn percelen een vetsmelterij op (die hij overigens een paar jaar later weer verkoopt). De Stationshoek had in die jaren wel iets weg van een klein industrieterreintje.

In 1925 vraagt en krijgt Theunisse van de gemeente vergunning om een woonhuis met café schuin achter het station te bouwen aan de Honthoekschestraat wijk B nr. 4. Dat betekende sloop van het oude gebouw.

Henricus kreeg tegelijk vergunning om ook sterke drank te schenken. Het ontwerp van het nieuwe pand heeft een duidelijk gemengd karakter. Het lijkt van buiten vooral op een boerderij. En de achterste helft biedt dan ook ruimte aan een varkenshok, een koestal en een dorsvloer. De voorste helft bestaat behalve uit enkele persoonlijke vertrekken vooral uit een gelagkamer van 5x10 meter, waarin het buffet staat. Opvallend voor deze tijd: achterin de caféruimte is een apart hokje voor een telefoon voorzien.

Theunisse heeft het stationskoffiehuis maar net vijf jaar uitgebaat. In 1930 verkocht hij het (samen met het fabriekje) aan Frans van Loon, landbouwer te Herpen. Theunisse vertrok met zijn gezin naar Herpen, waar hij een nieuwe huis had laten bouwen.

In 1938 werd het station voor reizigersvervoer opgeheven. De laad- en losplaats is tot 1965 in bedrijf geweest. Wat dat voor gevolgen gehad heeft voor het stationskoffiehuis is niet helemaal duidelijk. De vergunning om sterke drank te schenken was in 1930 al vervallen en is niet meer vernieuwd.

Of Frans van Loon nog echt een koffiehuis heeft geëxploiteerd en tot wanneer? Wie zou dat weten?

Deel dit verhaal op:
  • Pinterest
  • Tumblr
  • Toevoegen als favoriet
  • Afdrukken

Reacties (3)

Peter van der Lee zei op 5 april 2015 om 11:15 uur

Mijn vader, Lambertus Cornelis van der Lee geboren 29 augustus 1924, heeft in het stationskoffiehuis gewoond. Zijn ouders, Anna Maria Megens en Antonius Lambertus van der Lee, woonden samen met hun 10 kinderen aldaar. Mijn vader vertelde dat zijn vader veehandelaar was, zijn moeder bestierde het café en ze hadden thuis een klein gemengd bedrijfje. Hij verhuurde zich als loonwerker omdat ze een paard, kar en werktuigen hadden om het land te bewerken. Opa van der Lee (Antonius Lambertus) is overleden in 1938 en oma van der Lee (Anna Maria) in 1943. Daarna is het huis verkocht (erfhuis).

Hanneke van der Eerden
Hanneke van der Eerden bhic zei op 6 april 2015 om 08:34 uur

@Peter, bedankt voor de herinneringen en aanvullingen van je vader. Er is dus toch nog een tijd -als bijverdienste- een café uitgebaat.
Bij de verkoop in 1943 zal er weinig aanleiding geweest zijn om een glas te heffen, maar weet je vader nog wat er ná de oorlog met het pand is gebeurd?

Peter van der Lee zei op 11 april 2015 om 11:48 uur

Beste Hanneke, ik heb er met mijn moeder over gesproken maar zij kan zich niet herinneren welke familie het huis gekocht heeft. Ze dacht een familie Theunissen? Wat ik nog wel weet, uit de verhalen die mijn vader heeft verteld, is dat in WOII de Duitse Wehrmacht een deel van het voorhuis gevorderd had. Er zaten soldaten die ondermeer het rangeerterrein van de trein moesten bewaken.

Reageer op dit verhaal

Heb je al een account? Log in met je gegevens.

Heb je nog geen account? Plaats zonder inloggen, of Registreer een account

Help spam voorkomen en los de volgende som op: