i

Dit verhaal gaat over:

Locatie: Cromvoirt
Tags:

De Lambertusschool, nu basisschool De Leijdraad

vertelde op 28 februari 2008 om 11:04 uur

Gedurende de hele negentiende eeuw was het lager onderwijs in Cromvoirt en (een aantal jaren) in Deuteren openbaar onderwijs. Pas na de opheffing van Cromvoirt als zelfstandige gemeente besloot het kerkbestuur de openbare lagere school over te nemen en om te zetten in een bijzondere (R.K.) lagere school.

Dat was in 1934 en het schooltje was nog steeds het oude schoolhuis (nu Battle Axe). Pas na de Tweede Wereldoorlog zou de Lambertusschool een nieuw gebouw krijgen.

Van openbaar naar bijzonder

In 1934 nam het kerkbestuur, onder voorzitterschap van Pastoor Van Lieshout, de openbare school over en zette deze voort als een bijzondere (R.K.) lagere school. Op 31 juli 1950 schreef Pastoor Bakx als voorzitter van het kerk- c.q. schoolbestuur dat men een nieuwe school wilde gaan bouwen, “omdat de school aan minimum eischen niet voldoet”. Het schoolbestuur kocht een stuk grond op de hoek van de Deutersestraat en de Voorstraat. Het zou echter nog tot 1955 duren voor de nieuwe Sint-Lambertus­school daadwerkelijk gebouwd werd. De architect was W. Koesen uit Vught. Aan de gevel aan de zijde van de Deutersestraat kwam een reliëf van Wies Lampe uit Venlo. In augustus 1956 werd de vierklassige school in gebruik genomen.

Het eerste schoolhoofd van de nieuwe Lambertusschool was Johannes Paijmans (1934-1965). Hij werd opgevolgd door Jo Stohr (1965-1971), Harrie Rutten (1971-1979), Theo Vorstenbosch (1979-2000), Monique  Leys (2000-2006) en Juliët Kortekaas Bender (sinds 1 januari 2007).

Na de ingebruikname van een nieuw gebouw in augustus 1985 is de school aan de Deutersestraat verbouwd tot woonappartementen. De verhuizing naar de nieuwbouw viel samen met de invoering van de basisschool. Daarom kreeg de Lambertusschool ook een nieuwe naam: voortaan was het Basisschool De Leijdraad.

Kleuteronderwijs

Het eerste signaal van kleuteronderwijs in Cromvoirt dateert al uit 1938. De gemeente Vught schreef toen aan Pastoor Van Lieshout over een melding door de Inspecteur van het Lager Onderwijs van een uitermate curieus voorval. De Inspecteur beschreef het als volgt:

“(Cromvoirt). Een deur in de gang van dat raadhuis openmakend, trof ik een lokaal, waarvan later de afmetingen 6,30 m. bij 4,70 m. bleken te zijn en tot mijn niet geringe verbazing een 18-tal kinderen, onder leiding van een 18-jarig meisje, aan.

Uit mijn vragen kwam het volgende naar voren: In Mei 1934 was door den Voorzitter van het bestuur van een lagere school, het voormalig raadhuis van de gemeente gehuurd. Het toen nauwelijks 14-jarige meisje was door hem belast met het toezicht op de nog niet leerplichtige dorpsjeugd……..

Het aantal kinderen dat het kind van toen, het meisje van nu onderwijs (!!) had te geven schommelde in den loop van het jaar tusschen 30 en 16.“

De brief gaat verder over de financiële kanten van  deze wijze van “opbergen van kinderen”. Maar nergens is vermeld welke consequentie(s) gemeente en kerkbestuur uit deze signalering hebben getrokken.

De eerste kleuterleidsters waren Jaan Melis en de latere kloosterzuster Anna van de Leur.

Van 1950 tot 16 november 1960 gingen de Cromvoirtse kleuters naar school in een houten gebouwtje in de St.-Lambertusstraat. Jo Witlox was de hoofdleidster (1950-1957). Zij werd opgevolgd door haar zus Nel van Dillen-Witlox (1957-1985). In 1985 werd de basisschool ingevoerd, waarbij kleuterschool en lagere school samengingen.

In 1960  was de overstap gemaakt naar de tot 1-klassige kleuterschool verbouwde voormalige lagere school.  1969 geopend als Maria Goretti-kleuterschool.

Deel dit verhaal op:
  • Pinterest
  • Tumblr
  • Toevoegen als favoriet
  • Afdrukken

Reacties (11)

Albertus Koster zei op 14 maart 2008 om 11:47 uur

Er is een updat nodig voor de schoolhoofden. Sinds 1 januari 2007 is mevrouw Juliët Kortekaas Bender directrice vqan de Leijdraad.


Met vriendelijke groet

Albertus Koster

Rien Wols bhic zei op 14 maart 2008 om 11:52 uur

Dag Albertus,
hartelijk dank voor die aanvulling. Ik heb de tekst aangepast.
Vriendelijke groet,

Frans Abrahams zei op 28 juli 2010 om 23:25 uur

Ik ben Frans Abrahams . Mijn Pa was in de oorlog en daarna veldwachter.
Ik ben in 38 geboren en ging toen naar de Lambertus school . Les gaven Alleman 1en 2 Witlox 3 en 4
en Stohr 5 en 6 . De Heer Paaimans daar heb ik nooit les van gehad .En dat was dus in de tijd van 1946 tot 1952, daarna ging ik naar de Mulo en verhuisden we van Pepereind 25 naar de Kampdijklaan in Vught. In 1959/60 heb ik stage gelopen bij de Heer Stohr . Ik dacht dat hij toen al hoofd was .
Piet en en Huub Stohr waren toen mijn speelkameraden.En ook Tie van Broekhoven waar ik nog al eens aan tafel zat . Groot gezin pracht mensen ! Daar we in het Gem huis woonden kwam de helft van de toren op ons dak . Jo van Son zat toen met de Pastor onder de cripte van het altaar daar Bax bang was dat er gestolen zou worden . Heeft Jo ( helaas dood )me verteld. Nu nog staat in mijn huis een oud dressoir met de scheuren nog in de marmeren plaat van de dreun. Crommert daar ben ik gevormd . Tussen de boeren . Geef nu nog regelmatig lezingen over de vroegere landbouw . Was geografie docent in Schijndel . Iemeel frans.abrahams@home.nl
Lariestraat 28 Schijndel
Heb mijn Crommert tijd op papier gezet voor mij kids.
Een pracht tijd .
Mijn vader staat eervol vermeld in het Kamp Vught Museum .
Ik zou nog eindeloos door kunnen gaan.

Groetjes .
Trouwens is er een Heemkunde afdeling in Crommert ???
Ben zelf voorzitter in Schijndel van de Heemkunde ver.

Marilou Nillesen bhic zei op 30 juli 2010 om 10:29 uur

Dag Frans,

Mooi om te zien dat dit verhaal zoveel herinneringen bij je oproept! We houden ons overigens warm aanbevolen voor nog meer mooie verhalen uit de tijd hoor!

Om op je vraag over de heemkundekring terug te komen: nee, die kent Cromvoirt (en Vught) niet. Waar je wel veel interessante informatie en verhalen kunt terugvinden, is via de Vughtse Historische Reeks. Op onze site staat <a href="http://www.bhic.nl/index.php?id=4044">een register</a> hiervan.

Veel succes ermee!

Gerard Maas zei op 17 oktober 2010 om 14:55 uur

Geboren in 1928, ben ik in 1934 in Cromvoirt naar school gegaan en toen was meester Sthor al hoofd van de school, met de klassen 5 6 en 7. Paaymans had 3 en 4 en voor de eerste en trweede klas stond Juffrouw Vugts .
Toen zij trouwde kregen we juffrouw Dekkers
Tijdens de moblisatie moest Sthor ook onder de wapenen en werd Paaymans hoofd en kwam Rien Witlox als onderwijzer voor de klassen 3 en 4 .
Toen Sthor weer terug was werd alles weer bij het oude.
Alleman is pas gekomen nadat ik de school reeds verlaten had .

Jos van Berkel zei op 19 oktober 2010 om 12:57 uur

Ik ben Jos van Berkel en ben van 1957 tot 1964 naar deze school geweest vanuit De Distelberg in Helvoirt.
De onderwijzers waren toen: Juffouw Alleman uit Vught voor de klassen 1 en 2 , Meneer van Gorkum uit Tilburg ( kwam met de brommer ) voor de klassen 3 en 4, en Meneer Stohr voor de klassen 5 en 6. Hij was ook organist/voorzanger in de kerk, wat denk ik gebruikelijk was in die tijd als hoofdonderwijzer.
De kleuterschool was in mijn tijd nog in het houten bouwvallige gebouwtje naast de kerk ( waar nu de supermarkt is gevestigd ) met juffouw Nel Witlox.

Frans Abrahams zei op 22 oktober 2010 om 11:32 uur

Natuurlijk zijn de indrukken uit je jeugd nu nog deel van je ervaringswereld.Je woonde in het leuke dorp Cromvoirt. Je ging er naar de Lagere.School. Vergelijk je het met nu dan leefde je toen in een totaal andere wereld.
Maar wel leuk . Spannend. In 1948 was ik 11 jaar . Zat in de vierde klas.Eerst juffrouw Alleman , Witlox en dan Stohr. Een pijp en sigaretten rokend hoofd en volgens mij versmaadde hij ook af en toe een pruimpje ook niet. Trouwens in de klas stonk het toch naar de kolenkachel en kon dat er nog wel bij
Voor het eerst mocht je mee op Witte Donderdag voor Pasen om in de buurt eieren en wat centjes op te halen. Was heel spannend want er waren altijd wel de nodige conflicten als je te dicht het grondgebied van Helvoirt naderde.Na afloop de eieren verdelen ,en voor die tijd met nog gebrek aan alles was dat een groot cadeau, zeker in grote gezinnen en die waren er volop.
Op 29 juni de feestdag van Petrus en Paulus gingen we naar de Distelbergen.
Op platte boerenwagens. Wat een feest. Grote kannen met aanmaaklimonade en chocolademelk en zo waarlijk witte broodjes. Vlagverovertje . Verstoppertje. Je vermaakte je de hele dag . Moet je nu mee aankomen.
Speelgelegenheid genoeg. Vissen in de Leygraaf,de beek af dammen en proberen paling te vangen, buksschieten, bomen klimmen en ekstersnesten uithalen!!. Van nature deed je veel aan sport.
Voor mijn kinderen heb ik mijn belevenissen op papier gezet .
Een heel karwei maar enorm leuk . Een aanrader voor iedereen.

Henk Buijks bhic zei op 22 oktober 2010 om 13:17 uur

Inderdaad, Frans, die verhalen zijn van onschatbare waarde voor de generaties na jou/ons! En zo te zien was het tussen 1945 en '50 voor de Cromvoirtse jeugd allesbehalve saai. Bedankt!
Wel ben ik nieuwsgierig geworden naar die conflicten met buurdorp Helvoirt. Kun je daar nog iets over vertellen?

janus vugts, drunen zei op 23 april 2014 om 21:49 uur

Jo Stohr was in 1956 al onderwijzer in Cromvoirt. Ik zelf heb in 1961 en 1962 les gehad van Stohr in de klas 5 en 6. Hij heeft nog les gegeven op de oude school. In 1956 is de Lambertusschool geopend, daar kwam ik in klas 1. Mijn broer Piet kwam toen in klas 5.

Rini de Groot zei op 14 februari 2017 om 22:38 uur

Waar kan ik informatie bekomen over Cromvoirt.

Marilou Nillesen
Marilou Nillesen bhic zei op 15 februari 2017 om 09:06 uur

Hallo Rini, ik weet niet of je op zoekt bent naar specifieke informatie over Cromvoirt maar via de volgende link kom je uit op de pagina die over Cromvoirt gaat (met verhalen, foto's en video's). Kijk maar eens hier:

https://www.bhic.nl/ontdekken/mijn-plaats/plaatsen/cromvoirt

Reageer op dit verhaal

Heb je al een account? Log in met je gegevens.

Heb je nog geen account? Plaats zonder inloggen, of Registreer een account

Help spam voorkomen en los de volgende som op:

Lees ook deze verhalen

vertelde op 2 december 2009 om 08:31 uur

Lambertusschool 1944

vertelde op 4 december 2009 om 10:19 uur

De Openbare Lagere School

vertelde op 9 december 2011 om 10:18 uur

Een eigen school voor Landhorst