skip naar content skip naar hoofdnavigatie spring naar service navigatie
sluit
Hulp nodig?

Chat is online op maandag t/m vrijdag van 10.00 - 16.00 uur en van 19.00 - 22.00 uur.

Op dit moment zijn we offline. Je kunt je vraag stellen via e-mail of WhatsApp: 06-12887717 (alleen berichtjes)

Meer informatie over de chat-service? Klik hier

Online op dit moment

Stel je vraag

Christian van der Ven
Christian van der Ven Bhic
Menu
sluit
Hulp nodig?

Chat is online op maandag t/m vrijdag van 10.00 - 16.00 uur en van 19.00 - 22.00 uur.

Op dit moment zijn we offline. Je kunt je vraag stellen via e-mail of WhatsApp: 06-12887717 (alleen berichtjes)

Meer informatie over de chat-service? Klik hier

Online op dit moment

Stel je vraag

Christian van der Ven
Christian van der Ven Bhic

De Moeierboom

Eén van de bekendste plekjes in Etten-Leur is de Moeierboom op de Markt. Hoe komt deze boom aan zijn naam? Het is in ieder geval geen moerbeiboom, wat velen denken, maar een linde. Over wat die naam Moeierboom dan wél betekent en waar dat vandaan komt, bestaan twee versies.

"Moeier" is een variant van "moeder" in  het ABN. In de jaren 1773-1774 werd de Markt opnieuw ingericht. Aan weerszijden van de Markt werden dubbele rijen zomerlinden aangeplant. Op dat moment moet op de kop van de Markt onze al volwassen Moeierboom gestaan hebben. Deze boom werd beschouwd als de moeder van de pas aangeplante jonkies. 

Volgens de versie van het hoofd van de gemeentelijke plantsoenendienst dankt de boom zijn naam aan de uitlopers onder aan de stam. Deze uitlopers schieten wortel en kunnen na verwijdering geplant worden en als een nieuwe linde door het leven gaan. De Moeierboom baart als het ware nieuwe kinderen.

Over de ouderdom van de boom bestaan ook nogal wat misverstanden. In 1974 onthulde de Stichting Etten-Leur Promotie een gedenksteen met het opschrift “Moeierboom 1774” ter gelegenheid van het 200-jarig bestaan van de boom. Dit is echter niet juist.

Deskundigen hebben berekend dat de boom al een eeuw eerder, zo rond 1675 moet zijn geplant. Voordat de bomen, geplant in 1774, aan het eind van de vorige eeuw werden gekapt voor de herinrichting van de Markt, heeft men de omvang van de stammen opgemeten. Zij hadden na 220 jaar een gemiddelde omvang van 135 cm. Op dat moment had de Moeierboom een omvang van 209 cm. Uit deze gegevens maken deskundigen op dat de Moeierboom 100 jaar ouder moet zijn dan de in 1774 geplante bomen.

De Moeierboom is een grootbladige linde (Tilia platyphyllos). De boom heeft niet de normale vorm van een linde, die gezien zijn leeftijd 20 meter hoog had moeten zijn. Waarschijnlijk door blikseminslag of een storm is hij zijn top kwijtgeraakt. Zonder het ijzeren frame zou de boom het niet redden. De boom wordt door natuurlijke meststoffen in leven gehouden en kan nog wel vijf of zes eeuwen mee. 

Linden werden toegewijd aan allerlei goden. Bij de Germanen was dat Frigg of Freya, de godin van de liefde en vruchtbaarheid. Ook werden de godinnen Venus en Minerva geëerd. Het Christendom nam dit over onder de naam Mariaboom. Linde zou afgeleid zijn van het Latijnse ‘Lentus’, dat buigzaam, taai en veerkrachtig betekent. Het is zacht blank hout niet aangetast door insecten. Daardoor werd het veel gebruikt door houtsnijders die er vooral heilige beelden uit sneden. Hierdoor werd het ook wel ‘Lignum Sacrum’, heilig hout genoemd.

In Brabant speelde de linde een belangrijke rol in het sociale leven. In bijna ieder dorp stond in het centrum, meestal tegenover de kerk, een lindeboom. Voordat er gemeentehuizen waren, werden hier vaak aankondigingen door het gemeentebestuur gedaan. Soms werd er zelfs recht gesproken. Het vermoeden bestaat dat in Etten-Leur voordat de Moeierboom er geplant werd op deze plaats een vierschaar (openlucht rechtbank) was. In Brabant komen nogal wat veldnamen voor die naar de linde verwijzen zoals Leende, de Lind (Oisterwijk), Lindonk (Zevenbergen), Lijnsdonk (Bavel) en Lijnsheide (Tilburg).

In Etten-Leur staan er zo’n 1350 linden van verschillende soorten.  
Dat de Moeierboom een bijzondere boom is, mag blijken uit het feit dat hij in vele publicaties voorkomt zoals in het Shell-journaal van Nederlandse bomen. Ook in het kwartetspel Ontdek de schatten van Brabant, uitgegeven door de Provincie Noord-Brabant, komt de boom voor. Door de eeuwen heen was en is de boom nog steeds een belangrijke ontmoetingsplaats in onze gemeente.

Literatuur: Bomenboekje Etten-Leur, Uitgegeven door de Gemeente Etten-Leur, maart 1995.

Reacties (5)

Paul zei op 1 oktober 2020 om 15:10
Deze Moeierboom is voor 2020 genomineerd voor de verkiezing van de "Boom van het jaar" in de provincie Noord-Brabant. Iedere provincie nomineert een boom, niet speciaal de hoogste of de dikste, maar de boom met het meest aansprekende verhaal. Vorig jaar won de "Heksenboom van Zwarte Kaat" uit Bladel. In 2018 was de "Troeteleik" in de middenberm van de A58 bij Ulvenhout de winnaar.
Marilou Nillesen
Marilou Nillesen bhic zei op 2 oktober 2020 om 19:42
Interessant om te weten, Paul, bedankt voor je berichtje! Weet je wanneer de verkiezing is?

Trouwens, over Zwarte Kaat hebben we ook nog een mooi verhaal op onze site:
https://www.bhic.nl/ontdekken/verhalen/zwarte-kaat

Bedankt voor je reactie!
Paul zei op 2 oktober 2020 om 20:51
Hoi Marilou, tot 14 oktober kan iedereen via de website www.deboomvanhetjaar.nl stemmen op de boom van zijn of haar keuze.
Op 15 oktober wordt de landelijke winnaar bekend gemaakt, met eind oktober/begin november een huldiging op locatie.
Marilou Nillesen
Marilou Nillesen bhic zei op 5 oktober 2020 om 09:07
Ah, bedankt voor dit linkje, Paul, dan kunnen liefhebbers daar direct gebruik van maken. En dan wachten we even af wat de uitkomst gaat worden... (en wij hopen natuurlijk op de Moeierboom ;)
Cor Kerstens
Cor Kerstens zei op 18 oktober 2020 om 00:58
De Moeierboom is met grote meerderheid aan stemmen tot de mooiste boom van Nederland in 2020 gekozen. De Moeierboom kreeg 3.593 stemmen. Nummer twee de tweestammige vleugelnoot in Middelburg kreeg 2.450 stemmen. Het s het derde jaar op rij dat een Brabantse boom tot de mooiste van Nederland wordt gekozen.

Reageer op dit verhaal

Heb je al een account? Log in met je gegevens.

Heb je nog geen account? Plaats zonder inloggen, of Registreer een account

Help spam voorkomen en los de volgende som op:
Doe mee en vertel jouw verhaal!