skip naar content skip naar hoofdnavigatie spring naar service navigatie
sluit
Hulp nodig?

Chat is online op maandag t/m vrijdag van 10.00 - 16.00 uur en van 19.00 - 22.00 uur.

Op dit moment zijn we offline. Je kunt je vraag stellen via e-mail of WhatsApp: 06-12887717 (alleen berichtjes)

Meer informatie over de chat-service? Klik hier

Online op dit moment

Stel je vraag

Mariët Bruggeman
Mariët Bruggeman Bhic
Menu
sluit
Hulp nodig?

Chat is online op maandag t/m vrijdag van 10.00 - 16.00 uur en van 19.00 - 22.00 uur.

Op dit moment zijn we offline. Je kunt je vraag stellen via e-mail of WhatsApp: 06-12887717 (alleen berichtjes)

Meer informatie over de chat-service? Klik hier

Online op dit moment

Stel je vraag

Mariët Bruggeman
Mariët Bruggeman Bhic

Rapportages van feministische strijd: verslaggeefsters van de vrouwenradio tijdens demonstraties

‘Zwarte vrouwen uit heel Nederland gaan in Arnhem een pand bezetten’ deelt Ans mede tijdens een uitzending van de vrouwenradio in 1985. Luisteraars van de vrouwenradio waren altijd op de hoogte van aankomende protesten, demonstraties, bezettingen en ontruimingen in de regio en in de rest van het land.

De vrouwen waren niet alleen op de hoogte maar medewerksters van de vrouwenradio gingen ook met recorder opnames maken tijdens demonstraties. Ze maakten opnames van de sfeer, protestliederen en interviews met deelnemers en omstanders. De vrouwen gingen niet alleen naar protesten in Brabant, maar reisden voor demonstraties ook af naar Amsterdam, Utrecht, Roermond of Den Haag.

Een verslag maken voor de radio was niet altijd gemakkelijk, niet alleen omdat er gedacht moest worden aan het meenemen van de apparatuur. De vrouwen van de vrouwenradio leerden al doende hoe ze voor de vrouwenradio opnames moesten maken. Tijdens een protest van vrouwen bij de vliegbasis Soesterberg blijkt dat het niet alleen spannend is dat sommige demonstranten in een mast geklommen zijn, maar ook omstanders interviewen is best spannend:

Marion maakt aan aantal van deze rapportages tijdens protesten en acties. Ze vond het belangrijk om het op de vrouwenradio te hebben over de ontruiming van de Pedagogische Academie in Den Bosch. Ze was ook aanwezig bij het protest tegen de plaatsing van de kruisraketten.

De vrouwenradio maakt een volle uitzending over de internationale vrouwendag van 8 maart 1983. Ze bespreken de acties in Brussel, Heemstede, Den Bosch-Oost en er is een verslag van de demonstratie in het centrum van Den Bosch rond thema ‘Vrouwen en economische zelfstandigheid’. Hoe ging dat eraan toe?

Over hoe de actie op internationale vrouwendag verliepen in Heemstede bij het filmdistributiecentrum van de krijgsmacht bellen ze iemand in tijdens de uitzending die bij de actie was tegen militairisme en tegen porno.


Internationale Vrouwendag 1983; Vrouwen vernielen (porno)films van het Centraal Filmbureau Krijgsmacht in Heemstede. (Foto: Marcel Antonisse / Anefo. Bron: collectie Nationaal Archief, nr. 932-5235, licentie: CC0)

Wilma vertelt dat vrouwen en seksueel geweld een belangrijk thema was van veel van demonstraties en en ook voor de vrouwen van de vrouwenradio: ‘De heksennachten waren toen ook ieder jaar (…) En dan liep je over de markt in Den Bosch met vijftig vrouwen.’

Zie ook Heksennachten

Vrouwenradio maken was voor de vrouwen van de vrouwenradio onderdeel van hun leven in de actiewereld. De vrouwen maakten niet alleen opnames tijdens demonstraties die voortkwamen uit de vrouwenbeweging. Antimilitarisme, bezuinigingen en antiracisme waren ook thema’s die voor de vrouwen belangrijk waren om voor te strijden. Hier kan je een voorbeeld horen van een antiracisme demonstratie in Den Bosch in oktober 1986:

En als je meer wil lezen over het vrouwenverzetskamp waar de vrouwen ook opnames maakten kan je hierheen gaan:

Vrouwenverzetskamp Volkel

Zie ook Vrouwen bezetten mast Lunettenkazerne

Door de bovenstaande opnames tijdens protesten van de vrouwenradio kunnen luisteraars nu in een tijdmachine stappen naar hoe het eraan toe ging bij protesten en demonstraties in Den Bosch, Brabant en ook daarbuiten.

Wil je reageren? Dan kan dat hieronder. Heb je nog foto's of audio van de genoemde protesten of van de vrouwenradio? Ook dan horen we heel graag van je. Mailen kan naar info@bhic.nl o.v.v. vrouwenradio.

Over de auteur

Elisa Hendriks is afgestudeerd aan de Universiteit Leiden (Research Master Politics, Culture and National Identities). Ze werkte als on-derzoeksassistent en docent aan de Radboud Universiteit Nijmegen en begint daar dit voorjaar met een promotieonderzoek naar de tweede feministische golf in Nederland – een thema waarnaar zij al eerder onderzoek deed aan de universiteiten van Lund en Keulen. In 2023 en 2024 deed zij onderzoek naar de manieren waarop feministische journalistes in Den Bosch in de jaren tachtig hun politieke boodschap communiceerden door middel van eigen media. Zij deed dit in het kader van het fellowship-programma van het BHIC. Klik hier voor meer informatie over het onderzoek van Elisa.

Mail Elisa: elisa.hendriks@ru.nl

Bekijk ook

Onderzoek Elisa Hendriks (BHIC fellow)

Rebellerende vrouwen

Vrouwenradio Den Bosch (door Wilma Geurtjens)

Luister illegale vrouwenradio!

Reageer op dit verhaal

Heb je al een account? Log in met je gegevens.

Heb je nog geen account? Plaats zonder inloggen, of Registreer een account

Help spam voorkomen en los de volgende som op:
Geef mij een andere som.
Doe mee en vertel jouw verhaal!