i

Dit verhaal gaat over:

Periode: 1940 - 1963
Tags:

IJsdammen op de Maas

vertelde op 26 oktober 2011 om 13:57 uur

In strenge winters kon de Maas geheel dichtvriezen. Lastig, maar niet onoverkomelijk. De problemen begonnen als de dooi inzette en het ijs in beweging kwam. Zo berichtten de kranten over de ijsmassa’s in de Maas na de strenge vorst van begin 1940.

Op 5 februari 1940 meldde de krant onder de kop “150.000 kubieke meter ijsdam bij Megen!” het volgende:

"MEGEN - De ijsdam, die zich een tiental dagen geleden in de Maas ter hoogte van de Megense Ham te Megen heeft vastgezet, werkt nog steeds als een stuw en houdt het Maaswater daar tegen. De peilschaal aan het stuwcomplex te Grave tekende hedenmorgen nog een stand van 5.59 meter boven N.A.P. aan, terwijl de stuw te Lith een stand noteerde van 1.44 meter boven N.A.P. Het verval is dus nog steeds boven de vier meter. Men gelooft wel dat dit zal gaan verminderen, doordat het zich laat aanzien, dat er scheuren zullen ontstaan in de ijsdam, waardoor het voortstuwende Maaswater zich een uitweg zal banen naar het lagere gedeelte van de rivier. Inderdaad kon hedenmorgen een wak geconstateerd worden, achter de ijsdam, waarbij met vrij grote zekerheid kon worden vastgesteld, dat het water een snelheid heeft van circa vijf kilometer per uur. Indien de scheuren in de ijsdam groter worden, zal het verval tussen Grave en Lith kleiner moeten worden. De mogelijkheid dat de ijsdam zelfs bij dooiend weer vlug zal verdwijnen, is niet bijzonder groot. Immers de ijsbarrière heeft naar ruwe schatting een inhoud van circa 150.000 kubieke meter, is ruim tweehonderd meter lang en 140 meter breed, zijnde de gehele breedte der rivier. De dikte bedraagt circa vijf meter. Daarboven ziet men op een afstand van honderd meter van elkander ijsklompen, ontstaan door het kruien van het ijs, die meer dan manshoog zijn."

En drie dagen later luidde de kop “IJsdam heeft een snelheid van 15 k.m. per uur” boven het volgende bericht:

"LITH - Nadat de ijsdam, ter grootte van 60 meter, die vanmiddag te Heerewaarden had vastgezeten, verder gedreven was, heeft het gevaarte zich vastgezet tussen Empel en de Blauwe Sluis te Gewande. Omstreeks acht uur zette de ijsdam zich opnieuw in beweging. Met een snelheid van ongeveer vijftien kilometer per uur werd de ijsmassa opgestuwd in de richting Hedel, waar de dam omstreeks half negen de beide bruggen passeerde. Op de dam is nog duidelijk een pad zichtbaar, dat over de bevroren Maas is aangelegd, terwijl twee roeibootjes ongestoord zijn blijven liggen. Daar de schutsluis en de toeleidingskanalen nog steeds dicht zijn, wordt morgen te Lith een ijsbreker verwacht, die deze waterwegen geheel vrij van ijs zal maken. Door het kruien van het ijs is de veerpont, die de dienst onderhoudt tussen Lith en Alphen (Gld.) beschadigd. De veerpont is vandaag gerepareerd en zal morgen de dienst weer normaal hervatten."

Voor een indruk hoe dat er uitziet: we hebben een filmpje van de bevroren Maas in 1963. Kijk maar hier.

Deel dit verhaal op:
  • Pinterest
  • Tumblr
  • Toevoegen als favoriet
  • Afdrukken

Reacties (9)

Bert vd Brandt zei op 27 oktober 2011 om 01:23 uur

De laatste keer (dat ik mij kan herinneren) dat de Maas was dichtgevroren was in 1956.
MvG

Rien Wols bhic zei op 27 oktober 2011 om 09:24 uur

@Bert,
Je bent vast van na de oorlog :-). In 1942 schijnt de Maas ook helemaal dichtgevroren te zijn.

John zei op 27 oktober 2011 om 18:55 uur

De laatste keer dat de maas dicht zat was 1963.
In Cuijk hebben nog vier mannen op de maas een kaartje gelegd deze foto ook te zien via het bhic onder Cuijk

<img src="http://www.bhic.nl/data/upload/cuijk/cuijk,%20samen%20kaarten%20op%20maas.jpg" alt="tekst voor tooltip" width="250" height="355" border="0" />

Marilou Nillesen bhic zei op 28 oktober 2011 om 10:38 uur

@John: Klopt helemaal. Ik heb de foto er maar meteen even bij gezet; hij is mooi genoeg ;-)

Jan Goesten zei op 17 januari 2016 om 11:35 uur

Op 28 februari 1956 zijn er op de Maas in Ammerzoden schaatswedstrijden gehouden. Mijn broer Giel en ik hebben ook deze wedstrijden deelgenomen. Het was een grote happening.

Mariët Bruggeman
Mariët Bruggeman bhic zei op 18 januari 2016 om 13:32 uur

En Jan? Heeft je broer Giel of heb jij nog wat gewonnen?

Jan Goesten zei op 18 januari 2016 om 22:37 uur

Beste Mariët, ik had de wedstrijd op Noren gewonnen en mijn broer Giel op kunstschaatsen. Ik heb er nog een krantenknipsel ervan. Dit kan ik je wel toesturen als ik je e-mailadres heb. Van mijn is: jan.leny@planet.nl

Mariët Bruggeman
Mariët Bruggeman bhic zei op 19 januari 2016 om 10:02 uur

Alsnog gefeliciteerd met deze mooie prestaties. Ik ga je even mailen Jan. Dan kunnen we de scan van het krantenartikel bij dit verhaal plaatsen. Leuk !

Mariët Bruggeman
Mariët Bruggeman bhic zei op 20 januari 2016 om 10:20 uur

Het krantenartikel over de schaatswedstrijden op de Maas; met dank aan Jan Goesten.

<img src="http://www.bhic.nl/media/document/file/krantenartikel-schaatswedstrijden.png?tags-1-19-5" title="krantenartikel schaatswedstrijden" width="293" height="481" border="0">

<BR>
<BR>
<BR>
<BR>
<BR>
<BR>
<BR>
<BR>
<BR>
<BR>
<BR>
<BR>
<BR>
<BR>
<BR>
<BR>
<BR>
<BR>
<BR>
<BR>
<BR>
<BR>
<BR>
<BR>
<BR>
<BR>
<BR>
<BR>
<BR>
<BR>
<BR>

Reageer op dit verhaal

Heb je al een account? Log in met je gegevens.

Heb je nog geen account? Plaats zonder inloggen, of Registreer een account

Help spam voorkomen en los de volgende som op:

Lees ook deze verhalen

vertelde op 29 juni 2009 om 15:16 uur

De Maas