skip naar content skip naar hoofdnavigatie spring naar service navigatie
sluit
Hulp nodig?

Chat is online op maandag t/m vrijdag van 10.00 - 16.00 uur en van 19.00 - 22.00 uur.

Op dit moment zijn we offline. Je kunt je vraag stellen via e-mail of WhatsApp: 06-12887717 (alleen berichtjes)

Meer informatie over de chat-service? Klik hier

Online op dit moment

Stel je vraag

Stef Uijens
Stef Uijens RA Tilburg
Menu
sluit
Hulp nodig?

Chat is online op maandag t/m vrijdag van 10.00 - 16.00 uur en van 19.00 - 22.00 uur.

Op dit moment zijn we offline. Je kunt je vraag stellen via e-mail of WhatsApp: 06-12887717 (alleen berichtjes)

Meer informatie over de chat-service? Klik hier

Online op dit moment

Stel je vraag

Stef Uijens
Stef Uijens RA Tilburg

Mijmeringen over de Odulphus, mijn lavende bron

Tussen 1955 en 1961 zat ik op de lagere school in Mierlo-Hout. De broeders van De la Salle runden deze Sint Odulphus-jongensschool, samen met enkele leken-onderwijzers. Daarmee was het een complete mannengemeenschap, op de huishoudsters na. Zij hadden een heel eigen onderwijsvisie waarin ik me met overgave schikte en waarvan ik profiteerde. Enkele anekdotes zullen dit illustreren.

Huize De la Salle en St.-Odulphusschool (foto: J. Smits, 2010)
Huize De la Salle en St.-Odulphusschool (foto: J. Smits, 2010)

Tour de France

Broeder Wilhelmus houdt een gele trui omhoog als een soort relikwie. “Jongens, deze trui zal worden gedragen door de leider in ons komende taal-, reken- en aardrijkskunde-klassement. Kennen jullie de Tour de France?” Ik steek direct mijn vinger op omdat ik al enkele jaren alle wieleruitslagen bijhoudt. Dus ook de Tour de France. “Henkie, zeg het maar.” “Dat is de gele trui van Anquetil, broeder. Die heeft vorig jaar de Ronde van Frankrijk gewonnen. Hij was eerste in het eindklassement en hij droeg die trui veertien van de tweeëntwintig dagen”, fluister ik met ingehouden ontzag. Onze broeder knikt en vervolgt: “Jullie kunnen ook Tour-helden worden door je best te doen bij de komende dictees, rekenproefwerken en aardrijkskundetoetsen. Degene met het minste aantal fouten wordt de leider en krijgt in de klas deze trui aan. Er is ook een groene voor nummer twee en een bolletjestrui voor de derde. Elke ochtend maak ik het klassement bekend en worden de truien verdeeld. Dat zal de hele komende maand duren. De eindwinnaar kan op een flinke premie rekenen!” Ik zie dat verschillende jongens, waaronder Hans Derison, al glunderen bij het idee om geletruidrager te mogen zijn. Maar ik zie ook flink wat jongens sip kijken. Pietje van Diepen zit naast me en stamelt: “Dat is niks voor mij. Ik kan nie rekenen en ik ben ook nie goed in spelling. Dat dun broeder mar ne wedstrijd duu in knikkeren!” “Toch je best blijven doen, Pietje”, fluister ik. “Ge hed hendig proaten”, fluistert hij weer. “Mag ik dan bij jou afkieeken?”

Opvoedingsaanwijzingen
Opvoedingsaanwijzingen

Die zomer voel ik me op school een ware sportheld. Onderweg van en naar school fiets ik met mijn buurvriendjes Adriaan van Oorschot en Gerard van Dijk de tien kilometer vaak als wedstrijd. Dan heb ik mijn groene trui niet aan; die blijft kraakhelder op school. We maken er vaak een veldrit van, die meestal niet door mij gewonnen wordt. In de karresporen blijft Gerard het best overeind. Regelmatig kom ik met een nat pak thuis als een stevige duw mij de sloot in lanceert. Niet erg, straks draag ik weer dat spannende tricot. De zomervakantie wordt helemaal prachtig als het me lukt om op de slotdag Hans Derison uit het geel “te rijden”. Het lukt me warempel om het moeilijke dictee foutloos te maken. Ik sta bij de huldiging ietwat verlegen en toch trots op het bovenste schavot. Ik heb indertijd de ronde-misses niet gemist.

Lijfstraf als opvoedingstherapie

Ik zit in de vijfde klas. Het is maandagmorgen. Iedereen is keurig in de rij vanaf het schoolplein de klas in gemarcheerd. We zitten amper op ons stoeltje en hebben onze tafelklep nog niet aangeraakt. “André Dirks, kom jij maar naar voren”, briest Broeder Wilhelmus. Dat klinkt niet goed. Onze broeder oogt als een reus en staat in zijn wijdbeens gespreid rokkostuum voor de klas. Zijn witte befje trilt onder zijn rood aangelopen hoofd. “Wat moest dat gisteren op het kerkplein betekenen? Ik weet dat jij mij die kei nawierp, toen ik na mijn vermaning wegliep!” Broeder Wilhelmus heeft dun rooie Dirks stevig aan zijn arm vastgegrepen en kijkt hem indringend aan. André is verreweg de grootste van de klas, maar zijn lijf en branie verschrompelt bij deze fysieke en mentale aanpak. Hij murmelt wat als een soort van schuldbekentenis. Dan, in een flits, haalt de broeder uit. Met de vlakke hand klapt hij als een soort eruptie tegen de rode krullenbol. Mijn hart slaat over als ik de rooie Dirks knock-out zie gaan. Voor hij de plankenvloer raakt heeft Wilhelmus hem alweer vast. Versuft hoort hij de ultieme waarschuwing van de ontvlamde La Salliaan aan: “Laat dit niet meer gebeuren, ventje!”. Daarna strompelt Dreeke met beide handen aan zijn hoofd naar zijn stoeltje. Die ochtend bleef het muisstil in klas 5B van de Odulphusschool…

Als ik anno 2021, ruim zestig jaar later, aan mijn lagereschooltijd terug denk, komen alleen warme en dankbare gevoelens naar boven. Ik besef dat ik, door mijn leergierigheid en goede aanleg, bij de broeders “in een goed blaadje stond”. Daardoor werd ik ondanks de strenge discipline gestimuleerd en positief gediscrimineerd. Het toeschuiven van de vele leesboeken, de extra vakken, zoals Frans in klas zes, de talrijke beloningen met pennen, kleurkrijt etc. waren premies die mijn “zin in naar schoolgaan” alleen maar vergrootten.

Toch zet ik, terugkijkend met mijn kennis en inzicht van nu, vraagtekens bij de La Salliaanse onderwijsvisie. Salueren op de gang als je broeder Directeur tegenkomt, gooien en slaan met bamboe-rietjes (mister van den Elzen), opsluiting in de kast etc. werden door onze ouders getolereerd, ja zelfs gewaardeerd als passend in onze masculiene onderwijs-biotoop. Het had wel een onsje autoriteit minder gekund. Ik voelde me echter op de Odulphus als een vis in de mij lavende kennisbron. Het leverde me de stimulans voor een leven lang leergierigheid en mijn permanente drang naar het vinden van “het naadje van de kous”.

Lees ook

Huize De la Salle in Mierlo-Hout

Reacties (1)

Marilou Nillesen
Marilou Nillesen bhic zei op 25 mei 2021 om 15:42
Nou Henk, wat verwoord je dat prachtig! Erg genoten van je mooie bijdrage.

Ik denk dat veel mensen zich herkennen in die 'masculiene onderwijs-biotoop'. Of een onsje minder autoriteit, dat roept vast ook veel instemming op ;)

Reageer op dit verhaal

Heb je al een account? Log in met je gegevens.

Heb je nog geen account? Plaats zonder inloggen, of Registreer een account

Help spam voorkomen en los de volgende som op:
Doe mee en vertel jouw verhaal!