skip naar content skip naar hoofdnavigatie spring naar service navigatie
sluit
Hulp nodig?

Chat is online op maandag t/m vrijdag van 10.00 - 16.00 uur en van 19.00 - 22.00 uur.

Op dit moment zijn we offline. Je kunt je vraag stellen via e-mail of WhatsApp: 06-12887717 (alleen berichtjes)

Meer informatie over de chat-service? Klik hier

Online op dit moment

Stel je vraag

Jaël Jonkman
Jaël Jonkman RA Tilburg
Menu
sluit
Hulp nodig?

Chat is online op maandag t/m vrijdag van 10.00 - 16.00 uur en van 19.00 - 22.00 uur.

Op dit moment zijn we offline. Je kunt je vraag stellen via e-mail of WhatsApp: 06-12887717 (alleen berichtjes)

Meer informatie over de chat-service? Klik hier

Online op dit moment

Stel je vraag

Jaël Jonkman
Jaël Jonkman RA Tilburg

Het kleine huis en het Scholastershuis, Markt 11 en 9

In het scholastershuis woonden voor reformatie katholieke onderwijzers. Circa 1650 was Sijmon Vogels hier de eerste gereformeerde schoolonderwijzer.

Rond 1800 werd het een woning voor de protestante onderwijzer Johan Claessen. Aan huis wilde hij  een kostschool beginnen en pas na herhaalde verzoeken, waarin hij o.a. wees op het voordeel dat de middenstand hiervan zou hebben en hij tenslotte zelfs aanbood om per leerling drie gulden aan de gemeente te betalen ter bestrijding van de onkosten aan de verbouwing van zijn huis, gaf de gemeenteraad toestemming.

Na hem was het de katholieke onderwijzer Willem van Haeren die er maar even heeft gewoond. Met het gereedkomen in 1871 van de openbare school met twee woningen in het Kofferen, verhuisde hij daar naar toe. Een van de volgende eigenaren van het huis, wat allang een burgerwoning was, werd gekocht door Petrus Joseph Cijrillus (Pieter) van der Hagen die in 1892 huwde met Anna Schindler, dochter van de toenmalige burgemeester van Sint-Oedenrode. Oktober 1897 verzocht hij de gemeente toestemming voor stichting of herbouw van zijn huis tot een soort villa.

Tekening van de verbouwing die niet doorging
Tekening van de verbouwing die niet doorging

In 1909 vraagt hij een bouwvergunning voor het huis ernaast wat inmiddels ook zijn eigendom was geworden. Dat huis wilde hij verbouwen, zodat het een geheel zou worden met nummer negen. Met de uitvoering van dat werk werd J. Heijkants, architect te Erp, belast. De verbouwing ging niet door maar er is in het archief wel een tekening te vinden hoe het verbouwd zou moeten worden.

Volgende eigenaren van de villa waren o.a. de Naamloze Vereniging Maatschappij ‘Nutricia’ uit Zegwaart bij Zoetermeer. Rond 1950 werd er de ‘Coöperatieve Raiffeisen-Boerenleenbank’ gevestigd, het pand werd toen omschreven als een bankgebouw, bovenhuis, huis en schuur.

Markt 9 en 11
Markt 9 en 11

Het huis rechts, wat uiteindelijk niet werd verbouwd, werd voor 1800 in de volksmond het kleine huis genoemd. Het werd gebouwd in 1734 op een gedeelte van het perceel dat toen toebehoorde aan het grote huis ernaast, nu eetcafé Oud Rooij.

De nakomelingen van Jan Janse Kluijtmans verkopen het huis in 1793 aan de Joodse inwoner Salomon Mosis, geboren te Oss, van beroep koopman en kleerkoper.

Transportakte van het 'kleine huis' aan Salomon Mosis, 1793
Transportakte van het 'kleine huis' aan Salomon Mosis, 1793

Nutricia verhuurde het pand in 1919 aan Hendrikus (Harrie) Verhoeven, gemeentesecretaris te Sint-Oedenrode.

Later woonde op dat adres archeoloog Drs. S.A.L. Peters (Sem), die zich met hart en ziel ingezet heeft voor zijn geboorteplaats Sint-Oedenrode. Hij wist anderen enthousiast te maken voor de geschiedenis van zijn dorp. Op die historische plek groeide hij op en kon hij zo jong als hij was naar hartenlust opgravingen doen. Landelijk behaalde hij bekendheid met de opgravingen 2002 -2009 naar de burcht van de heren van Rode, waarbij een zeldzaam medaillon boven de grond kwam.

Bronnen

Sem Peters, Rondom Sint-Oedenrode. Macht, religie en cultuur. p. 41-52, 342 (2016)
BHIC, Notariële akten Sint-Oedenrode, 1642-1935, toegang 7739
BHIC, Gemeentelijk Kadaster Sint-Oedenrode, 1832-1971, toegang 7739
BHIC, Dorpsbestuur Sint-Oedenrode, (1232) 1315-1811, toegang 7633
BHIC, Schepenbank Sint-Oedenrode, 1548-1811, toegang 7641
BHIC, Gemeentebestuur Sint-Oedenrode, 1811-1933, 7634

Reacties (1)

Marilou Nillesen
Marilou Nillesen bhic zei op 7 oktober 2020 om 10:08
Mooi om te zien hoe bewoners telkens maar passanten zijn, terwijl het gebouw blijft, Willie. Fijn dat je deze bijzondere geschiedenis zo hebt vastgelegd, de imposante illustraties maken het helemaal af.

Dank!

Reageer op dit verhaal

Heb je al een account? Log in met je gegevens.

Heb je nog geen account? Plaats zonder inloggen, of Registreer een account

Help spam voorkomen en los de volgende som op:
Doe mee en vertel jouw verhaal!