i

Dit verhaal gaat over:

Locatie: Bergen op Zoom
Periode: 1858 - 1992
Tags:

en maakt ook deel uit van:

Atlas: Kloosters

vertelde op 30 november 2012 om 14:52 uur

In dit huis dat door de Franciscanessen van Roosendaal werd gesticht in 1858, waren een weeshuis en een kweekschool gevestigd. Heb je er op internaat gezeten? Of bij zuster Julia in de kleuterklas? Dan weet je daar vast nog verhalen over op te diepen. Vertel ze hier.

Architect C. van Genk begon in 1871 met de bouw van een nieuw klooster, dat hij in 1881 uitbreidde. De kapel in de tuin was in 1899 gereed.

Bron: collectie West-Brabants Archief

Bron: collectie West-Brabants Archief, fotonummer SBUW008

Het Sint-Antoniusgesticht aan de Van Dedemstraat werd in 1906 gesloopt voor de nieuwbouw van een kweekschool door architect Bennaars. F. Sturm voerde in 1926 een verbouwing uit.

In 1979 werd het internaat, waar veel kinderen van kermisexploitanten woonden, opgeheven. De Sancta Mariaschool werd in 1983 gesloopt ten behoeve van een nieuwe basisschool.

Het klooster is in 1980 opgeheven. Het gebouw werd afgebroken in 1983 en in 1992 verliet zuster Julia als laatste zuster het kleuteronderwijs.

Het complex was gebouwd in ambachtelijk-traditionele en neogotische stijl. Het bestond uit twee haaks op elkaar staande gebouwen van hoofdzakelijk twee bouwlagen.

Bron: J. Smits, Vademecum van religieuzen en hun kloosters in Noord-Brabant, Alphen aan de Maas, 2010 

Deel dit verhaal op:
  • Pinterest
  • Tumblr
  • Toevoegen als favoriet
  • Afdrukken

Reacties (22)

Gijs Asselbergs zei op 25 september 2018 om 14:12 uur

De voorloper van het Sint-Antoniusgesticht is een school gesticht door de zusters Franciscanessen uit Etten in de Korenmarktstraat, de huidige Korenbeursstraat, in Bergen op Zoom eind 1836. In 1841 verhuizen de zusters naar een aantal panden in de Hoogstraat. Toen deze vestiging te klein werd is het Sint-Antoniusgesticht gebouwd. Op 17 juli 1873 vindt de officiële opening van dat gesticht plaats.
Bron: De Waterschans 2-2015, kwartaalblad van de Geschiedkundige Kring van Stad en Land van Bergen op Zoom, de pagina's 83 - 85.

Mariët Bruggeman
Mariët Bruggeman bhic zei op 26 september 2018 om 13:32 uur

Bedankt Gijs, voor jouw reactie. Wat goed dat we nu ook de volledige voorgeschiedenis van het Sint-Antoniusgesticht weten.

Vera Elshout zei op 1 november 2018 om 14:31 uur

Vraag: Wanneer zijn de kinderen van het Antonius Pensionaat weg gegaan? En zijn ze naar een ander internaat gegaan?

Lisette Kuijper
Lisette Kuijper bhic zei op 6 november 2018 om 13:24 uur

Dat is ons helaas niet bekend, Vera. Je kunt denk ik het beste even navraag doen bij het West-Brabants Archief: https://westbrabantsarchief.nl/

Corrie van Tilburg- de Bruijn zei op 25 maart 2019 om 15:59 uur

Van 1954 tot 1958 heb ik in het Antoniusgesticht gezeten. Er waren toen veel meisjes uit onvolledige gezinnen. Die tijd zat ik op de nijverheidsschool. Les gekregen van seur Alfonsa. De directrice was seur Cornelie. Het laatste jaar kregen we een jongere moeder overste. Toen werd het kostschoolleven wat gemoderniseerd. Wie weet nog meer van die jaren.

Marilou Nillesen
Marilou Nillesen bhic zei op 26 maart 2019 om 12:37 uur

Bedankt voor je berichtje, Corrie. En ik sluit me aan bij je oproep, hoor. Wie meer weet over die jaren, mag hier haar of zijn herinneringen delen!

Vera Elshout zei op 27 maart 2019 om 15:24 uur

Wat leuk over de bewoners van het Antonius pensionaat te horen.
Met een beetje geluk zou op deze manier wel eens de leefgeschiedenis
er van geschreven kunnen worden. Zelf ben ik van een latere lichting dan Corrie en Marilou. Heb in de jaren'66-'67-'68 gewerkt als groepsleidster van de kleintjes. Bewaar daar heel veel herinneringen aan. Ben wel de meeste namen van de zusters toen vergeten.
Dus wie weet... volgen er nog meer reacties!
Hartelijke groet: Vera.

Marilou Nillesen
Marilou Nillesen bhic zei op 28 maart 2019 om 09:23 uur

Hallo Vera, dank voor je reactie! We zijn nu wel nieuwsgierig welke herinneringen je aan die tijd als groepsleider hebt overgehouden ;) Praat je ons bij? Wie weet, roept dat ook weer herkenning bij anderen op.

Alvast dank :)

Carine Suijkerbuijk zei op 29 maart 2019 om 12:19 uur

Vera, ik heb in '66, '67 in de vijfde en zesde klas op kostschool gezeten aan de van Dedemstraat in Bergen op Zoom. Kan me nog herinneren dat we op de slaapzaal zuster Rosalie hadden die was ook onze juf in de 6e klas. En zuster Lucia kan ik me ook nog herinneren. Wat me is bijgebleven was de grote tuin, vierkant ingesloten tussen de lagere school, de huishoudschool, de mulo en het klooster met de kapel en de kostschool. De zusters liepen vaak in die tuin te brevieren en wij mochten op een plein daar buiten spelen op een klimrek. We hadden een speelzaal beneden met aansluitend een eetzaal. De slaapzaal en de douchezaal (waar je 1 keer per week in de douche ging) was boven, In de 6e had je ook nog een studielokaal. De internen (kostschoolmeisjes) gingen niet buiten het complex. Alleen, en dat was eigenlijk best bijzonder, als we ons zakgeld hadden gekregen mochten we naar het snoepwinkeltje tegenover de lagere school om daar een snoepje te gaan kopen. Al naargelang je leeftijd kreeg je 5 cent, een dubbeltje of 15 cent. Voor 5 cent kon je toen 2 Belga's (kauwgom) of 5 eetpapiertjes kopen, voor een dubbeltje een zakje droppoeder. Wat een mens al bij blijft he. Met heel bijzondere gebeurtenissen werd er een film gedraaid in de speelzaal. In die speelzaal was een kastenwand, ieder had daar een eigen vakje waar je wat spulletjes kon bewaren. Op de vloer van de speelzaal lag linoleum. Om de vloer niet te bekrassen hadden we allemaal vilten slofjes over onze schoenen. Er waren enkele boenblokken aan stelen die je over de grond heen en weer moest trekken om de vloer te boenen als het je beurt was. Je had ook om toerbeurt afwassen en tafelsdekken. De ruimtes waren hoog en de ramen zaten ook zo hoog dat je niet naar buiten kon kijken. Onze slaapzaal had chamberetten, dat waren houten kamertjes met een open plafond en een gordijn in plaats van een deur. Volgens mij had de slaapzaal van de kleintjes dat niet, die bedjes stonden allemaal naast elkaar. Het leven daar had erg veel structuur, alles ging op uur en tijd, kan ook moeilijk anders met zoveel kinderen. Wat ik wel lastig vond is dat je niet altijd met elkaar mocht praten en je ook niet naar elkaar toe mocht op de slaapzaal. Je moest ook zelf je bed afhalen en opdekken en je kast op orde houden, dat was ik thuis niet gewend. Al je kleren en je linnengoed waren genummerd, dan raakte het niet kwijt in de was.

Corrie ven Tilburg- de Bruijn. zei op 29 maart 2019 om 12:23 uur

Wie heeft seur Marsia nog gekend? Ze is in 1954 gelijk met mij en mijn zus Joke in het Antonius geplaatst. Zij kwam uit Roosendaal. In later jaren heb ik haar nog gezien dat zal rond 1970 zijn geweest. Zij was heel aardig. Sommige onderwijzeressen uit het klooster waren geen lieverdjes.

Vera Elshout zei op 1 april 2019 om 14:44 uur

Test.
Na twee eerdere pogingen te reageren, even testen of dit schrijven wel aan komt.
Vriendelijke groet: Vera.

Vera Elshout zei op 1 april 2019 om 15:14 uur

Test gelukt.
Allereerst wil ik Corrie zeggen dat ik zuster Marcia wel zeker heb meegemaakt. Klein ze was,altijd behulpzaam en de vliegende kip van het internaat.
Carine, jou beschrijving heeft voor mij de deuren van het internaat wagenwijd open gezet, fantastisch!
De belevenissen van jullie als internen is natuurlijk wel heel anders als voor mij.
Toch is dát wat me altijd erg heeft bezig gehouden: hoe is het voor jullie geweest- en gegaan? En hoe is het jullie vergaan?
Ik hoop dat er nog meer reacties over belevenissen en aan herinneringen binnenkomen en zal zeker reageren als ik meer weet.
Marilou, heb jij een speciale interesse voor het Anthonius pensionaat of enkel beroepsmatig?
Wel, wie weet wat er allemaal los komt?
Heel hartelijke groeten: Vera.

Marilou Nillesen
Marilou Nillesen bhic zei op 1 april 2019 om 19:54 uur

Hallo Vera, bedankt voor je enthousiaste bijdrage. Hopelijk worden je vragen beantwoord; daar ben ik ook wel nieuwsgierig naar ;)

Maar inderdaad, wel vanuit oogpunt van mijn functie. In feite zijn wij benieuwd naar de meest uiteenlopende verhalen, van welke Brabantse kostschool dan ook. Dus zeker ook het Anthonius pensionaat!

Carla van der Burg zei op 30 september 2019 om 23:09 uur

Ik heb een ook op dit internaat gezeten van 1962 tot 1967 mijn herinnering is minimaal ik ben in 1957 geboren was dus vrij jong Kan mij zuster Deodata herinneren en de kleuterschool en nog wel meer. Fijn om dit tegen te komen Kloosterstraat het snoepwinkeltje van mvr.Mutsaerts iedere woensdag voor 5 cent wat kopen. Hoop op foto's kan negens foto's vinden uit die periode. Er was een toneel daar voerde wij toneelstukjes op. Heeft er iemand foto's zou ik wel heel erg leuk vinden om die eens te zien. Oké tot zover wie weet groet van Carla

Carine van Nieuwenhuijzen zei op 1 oktober 2019 om 14:16 uur

Hallo Carla, wij moeten dus samen daar gewoond hebben, ik ben geboren in 1956 en heb van december 1965 tot juni 1967 in Bergen op Zoom op pensionaat gezeten. Daarna ben ik naar pensionaat Ste Marie in Roosendaal gegaan voor de middelbare school. Ik heb helaas ook geen foto's van die tijd.

Carla zei op 3 oktober 2019 om 01:15 uur

Hallo Carine mijn zusje Marijke kwam in 1965 ook op het internaat zij is in 1955 geboren. Wij leken veel op elkaar misschien herinner je je dat nog.In 1967 mochten wij weer naar huis Carla en Marijke. Groetjes heb 3 pogingen gedaan hoop dat dit bericht nu lukt

Carl van der Burg zei op 3 oktober 2019 om 11:05 uur

Carine. We moesten iedere ochtend naar de kerk voordat we gingen ontbijten 7uur opstaan en met een geblokte koffiefilterzakje hoedje naar de kerk zondags een witte. Och wat een gelovigheid Zondags naar het lof en woensdag 1xper maand biechten. De misdienaardjes was een belevenis. We zagen alleen maar meisjes. Toch kwam er 1jongetje tijdelijk bij ons op de slaapzaal zijn bed stond naast die van mij vlak bij de toiletten .kan je ook die kleuterwasbakjes herinneren wel 20. Wel jammer dat het afgebroken is in 1983 had het graag nog eens willen zien. Denk dat mijn zus ook wel zal reageren zij heeft een beter geheugen. Als er weer wat te boven komt ga ik het plaatsen .Niet alle nonnen waren lief. Eigenlijk maar 1 en dat was zuster Deodata zij was aanwezig bij de speelzaal van het internaat. Grote houten voordeur links de gang in en dan de eerste deur rechts. Ja het gebouw zit helemaal nog in mijn hoofd kan het precies uit tekenen. Achteraf heeft dit toch veel impact gehad in mijn jonge leven. Oké tot zover. Lieve groet Carla

Carla van derBurg zei op 3 oktober 2019 om 12:46 uur

Als je jarig was kwam er een pot pindakaas op tafel Ja en na school moest je een kwart liter uit een kartonnen doos pakje drinken. En voor dat we gingen slapen Zandmannetje kijken na het avondeten dan naar boven. Door twee slaapzalen met chamberetten laatste was de slaapzaal voor ons kleutertjes ik sliep 1na laatste bedje rechts achterin. We hadden een kledingkastje achter het voeteneind konden we nog net de vleermuizen zien vliegen ha ha. Woensdags onder de douche. Wachten tot de juf je rug kwam wassen anders mocht je er niet uit .Daarna de kussensloop om je kussen trekken. Das was ook de taak nog De bedjes waren dan ook gelijk verschoond .Kan je het liedje herinneringen Onze lieve heertje geef mooi weertje geef een mooie dag zodat het zonnetje weer schijnen mag. Dat hebben we veel gezongen bij de nonnen doen.

Carla van der Burg zei op 3 oktober 2019 om 19:31 uur

Vera jij was kleuterleidser op het internaat ik zat in 65 nog in de eerste klas ik was voorwaardelijk overgegaan en werd weer terug gezet in de eerste klas In 66 zat ik dus in de tweede klas. Mijn zus Marijke zat in een hogere klas .Wij speelden ook vaak poppenkast op het pensionaat. Zij vonden dat wij dat wel leuk konden. De speelkamer is al precies beschreven en dat klopt precies Marijke en ik hadden ieder een grote looppop. Daar mochten wij alleen zondags mee spelen. Rechts bij de lokaaldeur was een grote vitrine kast en daar stonden de poppen te pronken wachtend tot het zondag was. Dan mochten ze uit de kast.Het waren strenge regels. Ik kreeg vaak er van langs omdat ik nogal temperamentvol was zal ik maar zeggen. Ik moest ook dan voor straf naar de kerk. Zo voorbij de schommels in de tuin de hoek om om de kerk en de kerkdeur van het kapel waar alleen de nonnen aan het bidden waren.Wel ik als kleine dreumes alleen naar binnen dus dat was een raake straf. Nee ze waren niet zo kindvriendelijk .Ik heb op de binnenplaats weleens een nonnenkap van een non van haar hoofd per ongeluk getrokken oei oei groetjes van mij

Vera Elshout zei op 6 oktober 2019 om 15:05 uur

Ja, ik was inderdaad leidster van de jongste groep van september 1966 tot juli 1968. Met mij (als enige andere leek) Ella van Crugten.
Zr.Crescentia als hoofd van het internaat en zr. Redempta vaak aanwezig.
Carla, zat jij toen in de tweede groep?
De "kleintjes groep" bestond uit 20 kinderen van 2 tot ong. 7jaar.
Enkele iets oudere jongens tijdelijk.
Op de slaapzaal stonden twee rijen van 10 bedjes met kastje en wasbakje. In de hoek had Zr. Marcia er een klein kamertje.
s'Morgens vroeg naar de kapel jawel! De allerkleinste hoefde niet.
Eten in de refter gingen alle drie de groepen door elkaar aan zo'n 10 tafels, de grotere konden de kleinere kinderen dan helpen.
In optocht gingen de kinderen binnendoor naar school.
Tussen de middag werd er warm gegeten. Favoriet was de jachtschotel met na yoghurt en beschuit. Maar vaker een stevige pot met jus en pap na. Voor de kleintjes wat moeilijk te verteren.
Na school stonden er bruine kwart/liter flesjes met melk klaar, het topje room erboven op deed de meeste kinderen griezelen.
Dan spelen in de speelzaal tot de avondboterham. Er kwamen geen schoolvriendjes/vriendinnetjes mee en andersom ook niet.
Zorgen en verzorgen,dat was het belangrijkste.
Hier hou ik het bij.
Hopelijk komen er nog veel herinneringen en reacties.
Vriendelijke groet: Vera.

Carla van der Burg zei op 6 oktober 2019 om 22:47 uur

Hallo Vera,misschien dat je je kan herinneren dat mijn moeder weduwe werd op 18 oktober 1962 en achterbleef met 7 kinderen. Wij woonden aan de langeweg ( dorpje langeweg )in Zevenbergen.Ons moeder bleef achter met een groot bedrijf. (Zit nu De Groot in ) en was niet bekwaam om ons thuis houden te veel verdriet mijn vader was 42 jaar en stierf aan een hersentumor. Mijn moeder hertrouwde op 5 mei 1965 En zij woonden toen in de Overakkerstraat in Breda kregen op 18 Februari 1966
Na verhuist te zijn naar de Eksterdreef in Tilburg een dochtertje een zusje dus weer. Marijke en ik kregen beschuit met muisjes op de kinderspeelzaal omdat wij een zusje hadden gekregen. Marijke en ik vonden het vreemd dat wij op het pensionaat zaten en ons moeder een kindje had gekregen. Het jaar daarop in 1967 mochten wij weer thuis wonen .De kosten voor het sint Antoniusgesticht betaalde zij dus. Mijn moeder had veel geerft..Vera zong ik met jou Dikkertje dap zat op de trap om de giraffe een zoentje te geven? Sommige herinneringen komen wel wat te boven. Ook de wandelingen naar het park. Ik had een keer pijn was gevallen en zei tijdens het wandelen dat ik moeilijk kon lopen. Bij de groenteman aangekomen kreeg iedereen een appel maar ik kreeg niets. Omdat ik niet goed meegelopen had grrr. En klopt wij mochten geen vriendinnetjes laten komen en ook niet bij hun thuis komen . Sinterklaas kwam ieder jaar met het grote boek en mijn naam stond er altijd bij hoor. Oké tot zover lief dat je regeerde lieve groet dag

Carl van der Burg zei op 7 oktober 2019 om 09:17 uur

Ja schiet nog wat te binnen Vera. Ik weet niet bij welke groep ik hoorde wel kwam er een heel jong kindje bij. Ik dank een jaar of drie oud. De moeder keek door het raampje boven de deur naar ons Marijke en ik ontfermde ons over het kindje. Als je naar de toilet moest mocht je gaan als je de houten ring kon meenemen die aan de verwarmingsknop hing. Hing die er niet moest je wachten tot het kind terug was en de ring er weer hing. De grote koperen bel bij de achterdeur kan ik mij ook goed herinneren. We gingen ook naar de Kermis Kreeg je twee kwartjes mee. Ik ging dan touwtje trekken en kocht een zuurbal meestal. We moesten inderdaad binnendoor naar de school lopen ,de klapdeuren door de gang en gelukkig mochten onze schortjes uit. Ook onze oversloffen. Vera je kwam pas in September 66? Op de groep Denk dat je mij niet zo zal herinneringen ook mijn zusje Marijke .We waren zo kort nog in de groep. Wij zaten bij de kleintjes. Ik kan mij herinneren dat zuster op de slaapzaal met een klein lampje aan het tafeltjes zat te lezen en dan in haar chamberet nog alles in de gaten hield.

Reageer op dit verhaal

Heb je al een account? Log in met je gegevens.

Heb je nog geen account? Plaats zonder inloggen, of Registreer een account

Help spam voorkomen en los de volgende som op: