i

Dit verhaal gaat over:

Locatie: Oss
Tags:

De Bende van Oss in de pers

vertelde op 16 december 2011 om 11:02 uur

Na de uitbreiding van het Korps Marechaussee in Oss in 1933, gevolgd door intensieve opsporingsactiviteiten naar betrokkenen bij de zogenaamde Osse Bende, lukte het in de jaren 1934 en 1935 om zo’n 300 misdrijven op te lossen.

Lang niet al deze zaken kwamen voor de rechter. Van de 300 opgeloste misdrijven behandelde de rechtbank en later, in hoger beroep, het Gerechtshof er ongeveer vijftig. In totaal waren daar 155 verdachten bij betrokken. De processen liepen van maart 1935 tot juni 1936.

Die processen trokken internationaal de aandacht van de pers. Enigszins overdreven zou je kunnen zeggen dat de kranten er bol van stonden. Ook na 1936 bleven de kranten alert op nieuws rondom de Bende van Oss, inclusief de nasleep van de zaak, (de verhouding tot de Marechaussee) tot in 1941 toe. Daarna was het nieuws er wel van af.

De eerste Osse gemeentearchivaris, Jan Cunen, begon in 1934 met de aanleg van een krantenknipselverzameling. Eerst knipte hij nog alles wat over Oss gepubliceerd werd in de Rotterdamsche Courant, de Nieuwe Rotterdamsche Courant en het Volksblad en plakte dat in boekjes met een harde kaft. Ook de chef Interne Zaken en Archief, de heer De Werd, speelde een belangrijke rol bij de totstandkoming van de Osse verzameling knipsels.

Maar omdat de publiciteit over de Osse bende zulke proporties aannam, werden vanaf 1935 aparte dossiers over dit onderwerp samengesteld. Met terugwerkende kracht werden bovendien de knipsels over de roofoverval in Oijen (1932-1935) verzameld, alsmede berichtgeving over de criminaliteit in Oss en omgeving in de jaren 1933-1934.

In 1949 promoveerde W.H. Nagel als criminoloog in Groningen op de Criminaliteit in Oss. De gemeente Oss kocht de bijna complete oplage van circa 4.000 exemplaren op uit angst voor negatieve publiciteit. In datzelfde jaar werd om dezelfde reden een deel van de krantenknipselverzameling overgebracht naar het archief van de gemeentepolitie van Oss. Het deel over de Bende van Oss, natuurlijk.

Bij de inventarisatie van het Osse politiearchief kwamen deze krantenknipsels weer boven water. Een te mooie bron om niet beschikbaar te stellen voor iedereen die belangstelling heeft voor dit stukje Oss’ verleden. Je kunt de PDF’s hier lezen of downloaden. De knipsels zijn op tekst doorzoekbaar (met CTRL+F). 

Oss algemeen

N.R.C. 1 juli 1935 – 30 juni 1937 (52,6 MB)
Rotterdamsche Courant 6 augustus 1934 – 18 december 1939 (46,6 MB)
N.R.C. 4 oktober 1938 – 24 september 1941 (35 MB)
Volksblad 1 oktober 1938 – 20 september 1941 (48,4 MB) 

Oss crimineel

Criminaliteit in Oss en omgeving 1933-1934 (133,6 MB)
Overval op de gebroeders Verhoeven te Oijen 1932-1935 (18,5 MB) 

Bende van Oss

1935, januari-september (188,2 MB)
1935, oktober-december (115,8 MB)
1936 (16,8 MB)
1937 (4,9 MB)
1938, 5 maart - 7 april ( 117,4 MB)
1938, 8 april - 23 april (84,2 MB)
1938, 25 april - 23 juni (92,2 MB)
1938, 24 juni - 27 december (113,5 MB)
1939, januari - juli (120,5 MB)

Deel dit verhaal op:
  • Pinterest
  • Tumblr
  • Toevoegen als favoriet
  • Afdrukken

Reacties (9)

reine berns zei op 21 december 2011 om 04:25 uur

Ik woon nu in Canada maar ik groeide op in Oss van 1935-1953 zo de verhalen over deze tijd was wel bekend. We woonde dicht by het varkens straatje in de eikenboomgaard en mochten nooit in de straat spelenLeuk een stuk history te waar velen

A. Baars zei op 22 december 2011 om 10:06 uur

Meer over het onderzoek van W.H. Nagel (en zijn alias de dichter J.B. Charles) in de biografie die vorig jaar verscheen van de hand van socioloog Kees Schuyt, Het spoor terug. Over Oss specifiek hoofdstuk 3 (voor de oorlog was Nagel al bezig met zijn promotieonderzoek naar de bende van Oss) en hoofdstuk 8 (de feitelijke promotie na de oorlog)

pita van den heuvel zei op 13 januari 2012 om 19:41 uur

mijn vader was jager en er kwam bij ons thuis wel eens een man die ze het schoentje noemden, hij was ook een van de bende geweest hij was de vader van wijlen coen van orsouw, de beroemde acordionnist .maar wij wisten het niet zogenaamd van dat schoentje zwijgen zei mijn vader tegen mij, deed ik.

leo zei op 26 januari 2012 om 13:23 uur

Erg leuk, die marechaussee-wachtmeester is in een ontzettend verre zijlinie nog familie van me:), alleen de pdf's willen niet laden........

Mariet Bruggeman bhic zei op 26 januari 2012 om 15:14 uur

Beste Leo,
wat leuk om zo (verre) familie tegen te komen.
Wat betreft het laden; de grote bestanden duren bij mij ook vrij lang, maar als je eens een klein bestand probeert?
Met vriendelijke groeten,

Ceelen zei op 27 januari 2012 om 19:09 uur

rara raad eens van wie ik familie ben..

Marilou Nillesen bhic zei op 9 februari 2012 om 14:17 uur

Een berichtje voor liefhebbers van "de Bende van Oss" (en dan meer expliciet de film):

Het BHIC verloot speciaal op Valentijnsdag tien dvd’s van de film ‘De Bende van Oss’. Wat je moet doen? Druk óp Valentijnsdag op de knop ‘vind ik leuk’. Zorg dat je er als de kippen bij bent en dus hoort bij die tien winnende ‘likers’. Succes!

erna zei op 15 juni 2017 om 12:03 uur

De opa van mijn moeder was inspecteur van Kempen. Een kopie van zijn politie diploma uit 1913 heb ik nog. Ook een foto toen hij een lintje kreeg met zijn familie erbij. Ben naar de film geweest. en heb wat boeken over die tijd.

Marilou Nillesen
Marilou Nillesen bhic zei op 16 juni 2017 om 09:11 uur

Hallo Erna, wat bijzonder! Heeft je moeder nog verteld over het werk van haar opa? En mogelijk wil je het diploma en de foto wel met ons delen? Stuur dan een foto ervan naar info@bhic.nl en dan plaatsen we die hierbij.

Alvast dank voor alle moeite!

Reageer op dit verhaal

Heb je al een account? Log in met je gegevens.

Heb je nog geen account? Plaats zonder inloggen, of Registreer een account

Help spam voorkomen en los de volgende som op: