i

Dit verhaal gaat over:

Locatie: Oeffelt
Periode: 1926 - 1930
Tags:

De grimmige waterwolf van 1926

vertelde op 27 april 2009 om 16:44 uur

De jaarwisseling van 1925-1926 brengt geen feestvreugde in Oeffelt. Die nacht vechten de inwoners tegen het wassende water dat het dorp bedreigt. Zoals de Commissaris van de Koningin, baron A. van Voorst tot Voorst, het uitdrukt: “De grimmige waterwolf heeft zijn prooi besprongen en bij velen kommer en angst gebracht”.

Op donderdagmorgen 31 december breekt de dijk bij Nederasselt en ontstaat er een gat van zo’n 150 meter. Het water stroomt de regio van Maas en Waal binnen en zet ook een groot deel van het Land van Cuijk blank. ’s Avonds begeeft de dijk bij Oeffelt het op twee plaatsen. “Het water stortte met geweld en met een oorverdovend gehuil door de allengs groter wordende dijkopeningen bij Den Urling en bij de Reetjes. Het stroomde de huizen en de stallen in en zette alle straten blank. De mensen vluchtten naar de zolders. Het vee, dat hier en daar tot aan de borst in het water stond, werd aan zijn lot overgelaten”, schrijft de krant De Echo.

Door de uitzonderlijke hoge waterstand ontkomen ook de Oeffeltse Hei en Kruispunt Beugen niet aan de kracht van het water. Op twee huizen na overstroomt het hele buurtschap. De ravage in Oeffelt zelf is al even groot. Op honderd meter van de Molenstraat na is Oeffelt die eerste dagen van het nieuwe jaar helemaal ondergelopen. Er komen geen inwoners om, wel verdrinken er ongeveer 500 kippen, 15 varkens, een koe en een schaap.

Het burgemeestersechtpaar Remmen probeert te helpen waar dat kan. Remmen zorgt voor de evacuatie van mens en dier. Zijn vrouw regelt eten, kleding en meubelen en laat ze verspreiden door roeiers van het plaatselijke Huisvestingscomité. Ook militairen en het Oranje Kruis zetten zich in voor het dorp. De schade van de overstroming wordt geschat op ƒ 180.000,-.

Op 10 januari, als het water al sterk is gezakt, komt de gemeenteraad bijeen. Nog voordat de schuldvraag op tafel komt, verklaart de burgemeester: ”De gemeente Oeffelt heeft gedaan wat zij kon doen. De dijken verkeerden in een toestand zoals ze hoorde te zijn, voor zover hun verbetering op het terrein van de gemeente lag.” Voor het herstel van de dijk bij de Reetjes en Den Urling is naar schatting ƒ 20.000,- nodig en Oeffelt klopt daarvoor aan bij provincie en rijk.

Maar die geven niet thuis. Al in 1921 had het provinciebestuur schriftelijk laten weten dat de Maasdijk moest worden versterkt. Dat is niet gebeurd en nu voelt de provincie er niets voor om met geld over de brug te komen. Wel wordt geïnvesteerd in de Maasdijken. Rond 1928 wordt de Maas gekanaliseerd. En er worden zeven stuwen aangelegd, waardoor het water beter beheersbaar moet worden.

Vier jaar na de ramp zegt burgemeester Remmen, in zijn nieuwjaarstoespraak van 1930, dat er dankzij de provincie een goede dijk ligt die de hoge Maas aan kan. “Hiermee komt een eind aan de onrust welke zich bijna ieder jaar van onze bevolking meester maakt als vanuit Maastricht een hoge waterstand wordt doorgeseind.”

Deel dit verhaal op:
  • Pinterest
  • Tumblr
  • Toevoegen als favoriet
  • Afdrukken

Reacties (6)

André Raaijmakers, Zwolle zei op 20 januari 2012 om 12:00 uur

Mijn ouders in 1924 getrouwd, woonden de eerste jaren van hun huwelijk in of nabij Kruispunt Beugen/Oeffelt waar mijn vader (letterlijk dus..!) geSTATIONneerd was. Hij was bij de toenmalige Staatsspoorwegen maar naar ik mij herinner uit de verhalen werd er op beide stations, laag en hoog, dienst gedaan als de omstandigheden dit noodzakelijk maakten..
Als ik vroeger als klèn menneke thuis vroeg waarom de onderste eindjes van de poten van bepaalde meubels zo'n andere kleur hadden, kreeg ik ten antwoord dat ze een tijdje in het water hadden gestaan....er was geen tijd meer geweest om ze te verplaatsen naar hoger gelegen gedeelten.
Op <a href="http://www.maaslijn.net/stationkruispuntbeugen.html" target="_blank">Statonkruispunt Beugen</a> is veel informatie te lezen over deze
interessante kruising van het Duits Lijntje en de gewone spoorlijn. En over de watersnoodramp van 1926.
Ook op deze site en externe links is informatie te vinden:
<a href="http://nl.wikipedia.org/wiki/Kruispunt_Beugen" target="_blank">Kruispunt Beugen</a>

Jammer dat de tweede foto bij het artikel niet groter gemaakt kan worden; zo te zien aan de kleding ( uniform?) staan daar misschien spoorwegmannen de situatie te bekijken.
Later verhuisden ze, wegens overplaatsing van mijn vader, naar Mook-Middelaar, alwaar ze het weer opnieuw meemaakten!
Geen wonder dat die poten van de meubels een ander kleurtje hadden gekregen.

Mariët Bruggeman bhic zei op 23 januari 2012 om 14:39 uur

Beste André,
hartelijk dank voor o.a. je leuke uitleg over de kleur van de poten van de meubels in je ouderlijk huis. Het spreekt echt tot de verbeelding.
Wist je trouwens dat je de tweede foto bij dit artikel ook via onze website in de fotocollectie kunt terugvinden? Als je hiernaast bij het veldje 'Brabantse foto's' de zoekterm "OEF0016" invoert, dan heb je hem meteen. Je kunt deze foto dan ook verder uitvergroten.
Veel succes en mocht je nog mensen op de foto herkennen, dan horen we dat graag van je.
Met vriendelijke groeten,

angela zei op 15 februari 2013 om 17:56 uur

Mijn moeder was de jongste van het gezin Jansen: vader Hannes, moeder Hanneke, broer Jan, zusjes Rika, Nelly en zijzelf, Marietje.
Ze woonde tijdens die watersnood in de Reetjes die later Rijtes ging heten.


Enkele jaren ervoor was hun boerderij op dezelfde plek afgebrand door bolbliksem. Enkel het vege lijf gered hebbend, vee kwam om en het hondje ging terug het brandende huis in, sloeg mijn opa zijn armen om het gezin en zei: &quot;Gift niks, we hebbuh mekaar nog, we beginnuh gewon overnij!&quot;

Na de evacuatie in de oorlog was er in hun woning geen interieur meer over, alles zwaar vervuild door geallieerden die er bivakkeerden en wat was er met het vee gebeurd? Even eerder moest hun door granaatscherf gewond paard worden afgemaakt.

Opa Jansen was een diepgelovige man die 3x opnieuw is begonnen.

Marilou Nillesen bhic zei op 19 februari 2013 om 15:11 uur

@Angela: Wat een aangrijpend verhaal! Je opa moet een ongelooflijke levenskracht hebben gehad. Dank voor je bijdrage!

angela zei op 15 mei 2016 om 13:36 uur

Beste Marilou,
Na zo'n lange tijd lees je mijn reactie op de jouwe misschien niet of niet binnenkort maar die ontroerde mij, daar wil ik je voor bedanken.
Vandaag (her)las en bewerkte ik een opgeslagen document over Oeffelt. Het is namelijk de geboorteplaats van mijn moeder (zie hierboven). Ze heeft er tot haar kerkelijk huwelijk in 1948 gewoond, verhuisde toen naar Nijmegen, de geboorte- en woonplaats van mijn vader en mijzelf. Bovengenoemde Rika, de oudste uit het gezin Jansen, werd op de dag van mijn geboorte mijn peettante. Enkele jaren later (na het overlijden van opa Jansen) kwam ze bij ons inwonen.
Mijn moeder en peetante Rika vertelden soms iets over de persoonlijk beleefde, hierboven beschreven rampen en allerlei ervaringen uit W.O. II, zo mogelijk anekdotisch. Meestal zwegen ze er over.

Marilou Nillesen
Marilou Nillesen bhic zei op 17 mei 2016 om 11:54 uur

Hallo Angela, dank voor je aardige woorden. Jouw eerdere bijdrage laat maar weer eens zien hoe goed we het in deze tijd hebben (en hoe weinig we daar soms bij stil staan). Ik heb oprecht bewondering voor mensen die na zoveel tegenslag in hun leven toch weer verder weten te gaan.

Het is bovendien precies zoals je het treffend omschrijft: meestal werd er over dit soort voorvallen gezwegen. Mede daarom zijn we erg blij dat je jij dit verhaal hebt willen delen want het is juist die persoonlijke invalshoek die geschiedenis zo herkenbaar en aansprekend maakt.

Reageer op dit verhaal

Heb je al een account? Log in met je gegevens.

Heb je nog geen account? Plaats zonder inloggen, of Registreer een account

Help spam voorkomen en los de volgende som op:

Lees ook deze verhalen

vertelde op 2 november 2009 om 10:44 uur

De grote overstroming van 1820

vertelde op 29 juni 2009 om 15:16 uur

De Maas

vertelde op 14 oktober 2011 om 11:56 uur

De dijkdoorbraak bij Haarsteeg in 1799